Vo izminative 11 godini, vo Republika Makedonija, vo sektorot na odbranata vo kontinuitet bea izveduvani redica reformski zafati, so cel transformacija na vooru`enite sili vo soglasnost so evropskite i so svetskite standardi i nivno doveduvawe na soodvetno visokoprofesionalno nivo koe }e ovozvo`i efikasna odbrana na teritorijalniot integritet i suverenitet na zemjava.

Vo poslednite dve godini, reformite zemaat poseben zamav. Transformiraweto na sovremenite armii, a so toa i na ARM, so cel, presretnuvawe i popre~uvawe na bezbednosnite zakani i predizvici e proces koj kontinuirano te~e i nikoga{ ne zavr{uva. Denes vo svetot, klasi~nite bezbednosni rizici se pove}e se potisnuvaat vo vtor plan od novite t.n. asimetri~ni zakani koi go poka`aa svojot razoren potencijal so septemvriskite nastani vo 2001 godina vo SAD, no i za vreme na konfliktot vo Republika Makedonija istata godina.

Izminative godini Armijata na Republika Makedonija, kontinuirano ja potvrduva svojata interoperativnost so zemjite-~lenki na NATO. Konkreten dokaz za toa se mnogubrojnite uspe{ni u~estva na na{ite voeni edinici na multinacionalnite ve`bi vo ramkite na Partnerstvoto za mir, vo SIBRIG, no u{te pove}e, zna~ajniot prakti~en pridones {to pripadnicite na ARM sekojdnevno go davaat vo Avganistan i vo Irak kade {to zaedno so vojnicite na drugite nacii, vo isklu~itelno te{ki i rizi~ni uslovi participiraat, na visoko profesionalen na~in, vo postvoenata rekonstrukcija na tie zemji.

Reformskite zafati {to se vo tek, kako i onie {to pretstojat se pravat so cel da se promeni bazi~niot koncept na vooru`enite sili od armija koja pretstavuva{e glavna odbranbena sila vo dr`avata, vo struktura koja }e ì dava poddr{ka na policijata koga integritetot na dr`avnite granici i ustavno-pravniot poredok }e bidat nasilno zagrozeni od zakani so visok potencijal. Vo isto vreme, Armijata ne samo {to }e ja zadr`i, tuku i }e ja zasili svojata t.n. me|unarodna dimenzija i aktivnosti, odnosno svoeto u~estvo vo me|unarodnite mirovni misii.

Potvrda i poddr{ka vo istrajuvaweto na patot na reformite, se do kone~noto ~lenstvo vo NATO, no i priznanie, dade prviot ~ovek na Severnoatlanskata alijansa, Xorx Robertson, vo svoeto video-obra}awe na Sve~enata akademija po povod Denot na ARM - 18 Avgust.

"Mal e brojot na armiite {to za tolku kratko vreme morale da se fatat vo kostec so tolku mnogu problemi. Vie, sekako, }e uspeete na patot na zapo~natiot proces na reformi. Nie ve}e se gordeeme so vas bidej}i, va{ite vojnici u~estvuvaat vo operacii na NATO. No, pred vas se u{te pretstoi dolgotraen proces. NATO e tuka da vi pomogne da gi realizirate svoite ambicii. Va{ite voeni sili, }e treba na starite vrednosti na hrabrost i istrajnost, da im ja dadat sposobnosta za prisposobuvawe i da se reformiraat soglasno sovremenoto bezbednosno opkru`uvawe. Pritoa, voenite sili }e igraat klu~na uloga vo va{eto barawe za ~lenstvo vo NATO i }e vi pomognat da go zazemete mestoto {to zaslu`eno vi pripa|a vo transatlantskata zaednica i kako del od sovremena Evropa".

Istoto go poso~i i Vrhovniot komandant na vooru`enite sili, pretsedatelot Boris Trajkovski, ocenuvaj}i deka Armijata na Republika Makedonija postigna zabele`livi rezultati vo izminative godini vo izvr{uvaweto na postavenite zada~i na planot na transformacijata. Vo periodot koj ni pretstoi, ne ~ekaat novi zada~i od su{tinsko zna~ewe. Me|u niv, tri zada~i se izdvojuvaat po svojata komleksnost, no u{te pove}e spored strate{koto vlijanie {to }e go imaat vrz kone~noto oblikuvawe na edna profesionalna, mobilna, dobro obu~ena i sovremeno opremena armija. Toa se soodvetnoto dimenzionirawe na vnatre{nata struktura i brojniot sostav na aktivniot i na rezervniot kontigent na ARM, potoa transferot na nadle`nostite vo delot na grani~noto obezbeduvawe i kone~no, temelnoto transformirawe na segmentot na specijalnite sili koi treba da go ponesat glavniot tovar pri idnoto prevenirawe na potencijalnite zakani.

Transformacijata na ARM }e prodol`i i vo naredniot period, ne samo zaradi dostignuvawe na potrebnite NATO-standardi, tuku pred se za sozdavawe vooru`eni sili sposobni za za~uvuvawe na na{ata bezbednost i stabilnost. Reformite vo ARM ne se pravat so cel da dobieme formalna potvrda za nivnata uspe{nost, tuku pred se, da promovirame sovremena Armija, sposobna da odgovori na svoite ustavni i zakonski obvrski - odbrana na teritorijalniot integritet i suverenitet na Republika Makedonija.

"ARM ja slavi 11-godi{ninata od formiraweto i vleguva vo vtorata decenija od svoeto postoewe, vo koja site se nadevame deka nema da bideme soo~eni so opasnostite i so isku{enijata niz koi minavme vo izminatite deset godini". Ova, me|u drugoto, go naglasi, pretsedatelot i Vrhoven komandant na vooru`enite sili Boris Trajkovski vo svoeto obra}awe na Sve~enata akademija po povod 18 Avgust - Denot na ARM, {to se odr`a na 17 avgust vo Vladata na Republika Makedonija.

Na Sve~enata akademija prisustvuvaa i pretsedatelot na Sobranieto Nikola Popovski, premierot Branko Crvenkovski, ministerot za odbrana d-r Vlado Bu~kovski i drugi vladini ministri, na~alnikot na General{tabot na ARM general Metodi Stamboliski, pratenici vo Sobranito na Republika Makedonija, porane{ni ministri, pretstavnici na Sojuzot na borcite, na sudskata vlast, na diplomatskiot kor, na univerzitetite od Skopje i od Bitola, vojnicite i stare{inite na Armijata na Republika Makedonija i pretstavnici od drugi institucii od zemjava.

Pred po~etokot na Sve~enata akademija prisutnite so ednominutno mol~ewe im oddadoa po~it na zaginatite borci za makedonskata nezavisnost i dr`ava.

"Od svoite po~etoci vo nezavisna i suverena Makedonija, koi bea pove}e od skromni po raspadot na Jugoslavija i limitiranite resursi na dr`avata vo prvite fazi od procesot na nejzinoto me|unarodno-pravno etablirawe, ARM izmina dolg pat na sopstveno profilirawe i promovirawe vo profesionalna i funkcionalna celina koja }e bide podgotvena da odgovori na svoite ustavni i zakonski obvrski", poso~i pretsedatelot Trajkovski.

Vrhovniot komandant potseti deka ne smee da se zaboravi i ~inot so istorisko zna~ewe od pred to~no {est decenii, koga na 18 avgust 1943 godina be{e formiran bataljonot "Mir~e Acev", kako prva voena edinica sposobna da dejstvuva na celata teritorija na Makedonija so {to vsu{nost zapo~na procesot na konstituirawe na sovremenata makedonska vojska.

"Transformacijata na vooru`enite sili i nivnoto doveduvawe vo soglasnost so najvisokite profesionalni standardi zaradi efikasno ~uvawe na teritorijalniot integritet i suverenitet na dr`avata, poso~i makedonskiot pretsedatel, e proces koj i vo najmo}nite svetski armii trae so decenii i prakti~no nikoga{ ne prestanuva", naglasi pretsedatelot Trajkovski.

Osvrnuvaj}i se na zada~ite koi stojat na patot na transformacijata na ARM, Vrhovniot komandant na vooru`enite sili istakna: "Makedonija i nejzinata Armija od osamostojuvaweto imaa dvoen predizvik - da gi dostignat najvisokite profesionalni standardi na modernite armii i da se adaptiraat za sprotivstavuvawe na novite zakani. Vo periodot {to ni pretstoi ne ~ekaat u{te nekolku zada~i od su{tinsko zna~ewe, od koi tri se izdvojuvaat po svojata komleksnost. Toa se soodvetnoto dimenzionirawe na vnatre{nata struktura i brojniot sostav na aktivniot i rezervniot kontigent na ARM, potoa transferot na nadle`nostite vo delot na grani~noto obezbeduvawe i temelnoto transformirawe na segmentot na specijalnite sili koi treba da go ponesat glavniot tovar pri idnoto prevenirawe na potencijalnite zakani".

Pretsedatelot Trajkovski naglasi deka mirot vo zemjava se u{te ne e osvoen, iako site objektivni procenki poka`uvaat deka bezbednosnata sostojba e nesporedlivo podobra vo sporedba so 2001 godina. "Na terenot se u{te postojat vooru`eni ekstremni poedinci i grupi koi go voznemiruvaat naselenieto i ja odr`uvaat na nedozvolivo visoko nivo tenzijata vo porane{nite krizni regioni. Nezavisno od nivnite motivi tie mora da bidat brzo neutralizirani i sankcionirani od nadle`nite organi", dodade makedonskiot pretsedatel.

"Konfliktot vo 2001 godina go zabavi tempoto na na{ite napori za demokratizacija i integracija vo NATO", istakna pretsedatelot Trajkovski. Toj kako krupen is~ekor vo toj pravec gi poso~i potpi{uvaweto na Jadranskata povelba so Albanija i Hrvatska so poddr{ka na strate{kiot partner SAD i u~estvoto na na{i vojnici vo me|unarodnata koalicija protiv terorizmot i vo misiite vo Avganistan i Irak.

"So nikakvo oru`je ne mo`e da se brani zemjata ako nedostasuva patriotizam i ~uvstvo na odgovornost i vizija za gradewe zaedni~ka dr`ava. Eden od najdoblesnite na~ini da se stori toa e da ne gi zaboravime onie koi gi polo`ija `ivotite vo odbranata na mirot i dr`avata", zaklu~i pretsedatelot Trajkovski na krajot od svoeto obra}awe.

Na Sve~enata akademija svoe video obra}awe ima{e generalniot sekretar na NATO Xorx Robertson.

"Od nezavisnosta navamu, postojano ste soo~eni so mnogu te{ki momenti, no va{ata posvetenost i hrabrost sekoga{ bile na visina na predizvikot", naglasi, me|u drugoto, generalniot sekretar na NATO Xorx Robertson vo svoeto video obra}awe na Sve~enata akdemija po povod Denot na Armijata na Republika Makedonija - 18 Avgust.

Po povod Denot na ARM be{e promoviran videospot. Toa e prv od serijata videospotovi za profesionalizacijata, za regrutiraweto i za etni~kite zaednici vo ARM, a be{e promovirana i publikacijata za rodovite i slu`bite na ARM: "Armijata na Republika Makedonija".

Sve~enata akademija zavr{i onaka kako {to i zapo~na - so nastapot na Voeniot orkestar na ARM.

Na~alnikot na General{tabot na Armijata na Republika Makedonija general Metodi Stamboliski na 11 i na 12 avgust 2003 godina prestojuva{e vo oficijalna poseta na vooru`enite sili na Republika Bugarija.

Na sredbata {to ja ostvari generalot Stamboliski so na~alnikot na bugarskata armija general Nikola Kolev be{e potvrdena dobrata sorabotka me|u dvete armii i bea dogovoreni konkretni merki i aktivnosti od oblasta na voenotehni~kata sorabotka i razmena i obrazuvawe kadri na Voenata akademija i drugite voeni u~ili{ta vo Republika Bugarija.

Na razgovorite be{e pokrenata i inicijativa za sredba vo mesec septemvri na visoki voeni delegacii na Makedonija, Albanija, Bugarija i Srbija i Crna Gora na koja }e se razgleduva bezbednosta vo regionot i zaedni~kiot pat za ~lenstvo vo NATO.

"Vojna vo Makedonija nema da ima", be{e deciden general Stamboliski vo odgovorot na postavenoto novinarsko pra{awe za bezbednosnata sostojba vo Republika Makedonija.

Voenata delegacija na Republika Makedonija be{e primena i od ministerot za odbrana na Republika Bugarija Nikolaj Svinarov. Na ovaa sredba be{e potencirano deka stabilnosta na Bugarija pretstavuva i stabilnost za Makedonija i za regionot i obratno i deka lokalnata bezbednost e ve}e minato, a regionalnata bezbednost e od su{tinsko zna~ewe za site dr`avi vo regionot.

Vo ramkite na posetata, visokata voena delegacija od Republika Makedonija gi poseti aviobazata vo Graf Ignatievo i 61-ta motorizirana brigada vo Karlovo. Pritoa, makedonskata delegacija be{e zapoznaena so strukturata, so zada~ite i idnite celi na edinicite. Istovremeno bea razmeneti mislewa za celokupnata podgotvka na bataljonot od 61-ta motorizirana brigada koj toj den se upatuva{e vo mirovna misija vo Irak.

Za vreme na posetata general Metodi Stamboliski polo`i venec na Spomenikot na neznajniot vojnik vo Sofija.

Ministerot za odbrana na Republika Makedonija d-r Vlado Bu~kovski na pokana od negoviot polski kolega Jer`i [majdziwski, pridru`uvan od zamenikot na na~alnikot na G[ na ARM, general-major Adil Gazafer, na 25 i na 26 avgust, prestojuva{e vo oficijalna poseta na Polska.

Celta na posetata be{e obnovuvawe na sorabotkata me|u ministerstvata za odbrana na Makedonija i na Polska, kako i zapoznavawe i primena na polskite iskustva steknati pri procesot na integracija vo NATO, vo reformite vo odbranata i podgotovkite na Makedonija za ~lenstvo vo Alijansata.

Na sredbata na ministrite za odbrana na Makedonija i na Polska se razgovara{e za intenzivirawe na bilateralnata i voeno-tehni~ka sorabotka me|u dvete dr`avi.

"Polska ja poddr`uva Republika Makedonija za {to pobrz vlez vo Severnoatlantskata alijansa i vo Evropskata unija", izjavi po sredbata polskiot minister za odbrana. "Polska }e go prenese svoeto dosega{no iskustvo i }e ì pomogne na Makedonija da gi ispolni svoite `elbi za vlez vo NATO i EU. Voenata sorabotka }e opfati kontakti me|u dvete armii, obuka na voeniot kadar, opremuvawe i modernizacija na vooru`uvaweto. ]e gi spodelime iskustvata od prestruktuiraweto i reformite na polskata armija. Posetata na makedonskiot minister za odbrana, za Polska e od golemo zna~ewe za unapreduvawe na odnosite i sorabotkata", naglasi polskiot minister za odbrana. Ministerot [majdziwski gi oceni kako {pekulacii tvrdewata na nekoi mediumi deka se razgovara Polska da kupi od Makedonija tenkovi T-55.

Ministerot Bu~kovski, pak, izrazi blagodarnost do polskiot narod za se ona {to go napravi vo izminatiov period za stabilizirawe na sostojbata vo Makedonija. Toj iska`a so~uvstvo i po~it kon semejstvata na zaginatite polski vojnici Pjoter Mikulovski i Pavel Legetski, koi go zagubija `ivotot izvr{uvaj}i ja svojata misija za stabilizirawe na bezbednosnata sostojba vo Makedonija. Ministerot Bu~kovski, izrazi nade` deka ovaa poseta }e zna~i nov impuls vo sorabotkata me|u makedonskata i polskata odbranbeni strukturi. "Pretsedatelite Trajkovski i Kva{wevski imaat odli~na sorabotka, veruvam deka i nie ministrite za odbrana }e vospostavime isklu~itelno dobri odnosi i sorabotka vo idina. Polska e eden od najpozitivnite primeri kako se sproveduvaat reformi vo armijata. Posakuvame Polska da bide del od na{ite mo}ni sojuznici koi vo ovoj moment ni se potrebni", re~e ministerot Bu~kovski.

Dvajcata ministri se dogovorija vo narednite nedeli da bidat odr`ani razgovori na ekspertsko nivo me|u ministerstvata za odbrana na dvete zemji za utvrduvawe na protokolot i dogovorot za sorabotka vo 2004 godina, {to ministrite Bu~kovski i [majdziwski treba da go potpi{at do krajot na godinava vo Skopje.

Vo ramkite na posetata na Polska, ministerot za odbrana d-r Vlado Bu~kovski ja poseti 25-tata vozduhoplovna brigada i edinicata za specijalni operacii na Armijata na Republika Polska. Na sredbite makedonskiot minister be{e zapoznat so reformite i so implementacijata na standardite na NATO vo brigadata za specijalni operacii, a se razgovara{e i za u~estvoto na polskite vojnici vo operacii za poddr{ka na mirot vo stranstvo. Pred makedonskiot minister za odbrana i zamenikot na na~alnikot na G[ na ARM od strana na polskite specijalci be{e izvedena pokazna ve`ba i takti~ko-tehni~ki zbor na opremata i vooru`uvaweto.

Se o~ekuva polskata armija da u~estvuva vo padobranskata obuka na specijalnite edinici na ARM, vo obukata na podoficeri, razvojot na resursite za obuka, asistencija i soveti vo redukcijata na personalot, a se o~ekuva i da upati svoj ekspert vo Sovetodavniot tim na NATO, koj raboti na reformite vo Ministerstvoto za odbrana i vo ARM.

Na~alnikot na General{tabot na ARM general Metodi Stamboliski, od 31 avgust, prestojuva vo oficijalna poseta na SAD, na pokana na general Ri~ard Majers, pretsedava~ na Zdru`eniot {tab na vooru`enite sili na SAD.

Za vreme na prestojot, na~alnikot na G[ na ARM }e ostvari razgovori vo Pentagon, vo Zdru`eniot {tab na vooru`enite sili na SAD, vo Centralnata komanda na SAD vo Florida i vo Nacionalnata garda vo Vermont.

Ministerot za odbrana, d-r Vlado Bu~kovski, na pokana od ministerot za odbrana i civilna za{ita na [vajcarija Samuel [mid, od 20 do 22 avgust, prestojuva{e vo oficijalna poseta na ovaa zemja. Za vreme na posetata ministerot Bu~kovski be{e pridru`uvan od dekanot na Filozofskiot fakultet, d-r Trajan Gocevski.

Vo ramkite na posetata, ministerot za odbrana na Republika Makedonija, d-r Vlado Bu~kovski, vo Bern ostvari sredba so svojot doma}in, sojuzniot minister za odbrana i civilna za{tita Samuel [mit.

Razgovorite bea fokusirani na aktuelnata politi~ko-bezbednosna sostojba vo Republika Makedonija i vo regionot, kako i na bilateralnata sorabotka na poleto na odbranata.

"[vajcarija so golem interes gi sledi slu~uvawata vo Republika Makedonija i vo regionot. Makedonija e faktor na regionalnata stabilnost i bezbednost", oceni ministerot [mit, uka`uvaj}i na toa deka postoi golem interes za poddr{ka na zaedni~ki proekti vo duhot na Partnerstvoto za mir.

Ministerot Bu~kovski, pak, naglasi deka se vodeni isklu~itelno prijatelski i konstruktivni razgovori vo duhot na ve}e potvrdenoto partnerstvo. "Sredbata }e zna~i intenzivirawe na sorabotkata i vo idnina, zo{to mnogu po~esti }e bidat kontaktite me|u Ministerstvoto za odbrana na Makedonija so nevladinite institucii na {vajcarskoto ministerstvo, kako {to se @enevskiot centar za bezbednosna politika, @enevskiot me|unaroden centar za humanitarno otstranuvawe mini i @enevskiot centar za demokratska kontrola nad vooru`enite sili", re~e ministerot Bu~kovski po sredbata.

Na sredbata e dogovoreno prodol`uvawe na proektot za obuka na pripadnicite na Ministerstvoto za odbrana i na ARM za odnosi so javnosta i vo tekot na 2004 godina, a makedonski pretstavnici }e u~estvuvaat i na kursevi i proekti koi [vajcarija }e gi realizira vo Republika Albanija. Ministerstvoto za odbrana na [vajcarija koe dosega ima donirano 90 motorni vozila "pincgauer" za potrebite na ARM, }e prodol`i so logisti~kata poddr{ka za Armijata. Vo na{ava zemja }e prodol`i i obukata za alpinistika so pripadnicite na Odredot za specijalni nameni na ARM, na koj pak }e im se priklu~at vo letnata obuka i pripadnici na albanskata Armija, vo ramkite na Jadranskata grupa.

Za vreme na prestojot, ministerot Bu~kovski se sretna i so direktorot na Centarot za demokratska kontrola nad vooru`enite sili Teodor Vinkler, eden od pogolemite lobisti za na{e integrirawe vo NATO. @enevskiot centar za demokratska kontrola na vooru`enite sili, e me|unarodna institucija posvetena na promovirawe na civilno voenite odnosi vo soglasnost so fundamentalnite demokratski pripcipi. Vo ovaa organizacija ~lenuvaat 42 zemji, a vo nejziniot bord be{e primen i ministerot za odbrana na Makedonija, d-r Vlado Bu~kovski.

Vo razgovorite na ministerot Bu~kovski mu be{e ponudena konkretna poddr{ka vo oblasta na grani~nata kontrola, vo pravnata ekspertiza na proektot za formirawe na Centarot za krizen menaxment, kako i vo kreiraweto na strategiskiot odbranben pregled.

Teodor Vinkler istakna deka Centarot }e anga`ira tim od eksperti koi }e stavat akcent na iskustvoto na zemjite koi vlegoa vo NATO i nivnite predlozi i iskustva }e im bidat dostaveni i spodeleni so makedonskoto Ministerstvo za odbrana. Centarot }e formira me|unaroden sovetni~ki bord sostaven od renomirani i iskusni eksperti od pove}e zemji vo vrska so reformite vo odbranata vo Makedonija.

Ministerot Bu~kovski istakna deka so Centarot za demokratska kontrola nad vooru`enite sili, Makedonija razviva seriozno partnerstvo koe vo idnina }e se intenzivira. Toj pritoa stavi akcent na sproveduvaweto na Strategijata za integrirano grani~no obezbeduvawe, na sozdavaweto na Strategiskiot odbranben pregled, na formiraweto na brigadata za specijalni operacii i na realizacijata na zaedni~ki forumi i rabotilnici za prestruktuiraweto na odbranata i bezbednosta. Na sredbata e dogovoreno Centarot da otvori svoja kancelarija vo Skopje.

Ministerot za odbrana, d-r Vlado Bu~kovski vo @eneva razgovara{e i so direktorot na Me|unarodniot centar za humanitarno deminirawe Martin Dahinden. Republika Makedonija kako potpisni~ka na Konvencijata za zabrana na upotreba, skladirawe, proizvodstvo i transfer na mini, gi ispolni obvrskite i gi uni{ti predvideniot broj skladirani protivpe{adiski mini. Bea zadr`ani okolu 4.000 par~iwa protivpe{adiski mini koi }e se koristat za obuka vo ARM, a {to e vo soglasnost so Koncvencijata od Otava.

Procesot na uni{tuvawe na minite od strana na direktorot Dahinden be{e pozitivno ocenet, bidej}i spored nego so ovoj ~ekor Makedonija ja poka`a svojata podgotvenost za po~ituvawe na odredbite na Konvencijata i deka se zalaga za kone~no ~istewe na regionot od mini. Transparentnosta na procesot na uni{tuvawe na minite e jasna poraka deka Makedonija e faktor na stabilnosta i sorabotkata vo reginot, oceni Dahinden.

Na sredbata, pak, na ministerot Bu~kovski so Piter Ba~elor, direktor na Proektot za malo i lesno oru`je, dogovorena e sorabotka vo sproveduvaweto na pretstojnata operacija za sobirawe na oru`jeto vo Makedonija. "Organiziranoto sobirawe na oru`jeto }e onevozmo`i toa da bide upotrebeno protiv najvitalnite interesi na dr`avata, nejziniot mir i stabilnost i }e sozdade garancii deka toa nema da se upotrebuva za me|usebni presmetki na gra|anite", zaklu~i ministerot za odbrana, d-r Vlado Bu~kovski.

Na sredbata na ministerot za odbrana na Republika Makedonija so direktorot na Centarot za bezbednosna politika od @eneva, @erar Studman e dogovoreno da se obezbedi intenzivna obuka od oblasta na me|unarodnata bezbednosna politika za voenite lica i za civilite od Ministerstvoto za odbrana i od Armijata na Republika Makedonija.

Na 10 avgust 2003 godina, pretsedatelot na Republika Makedonija i vrhoven komandant na vooru`enite sili Boris Trajkovski, pridru`uvan od na~alnikot na G[ na ARM general Metodi Stamboliski, ja poseti karaulata "Rado`da" koja se nao|a na bregot od Ohridskoto Ezero, na makedonsko-albanskata granica i Ezerskata edinica na ARM.

Pritoa, pretsedatelot Trajkovski be{e zapoznat so rabotata, so zada~ite, so aktivnostite i so problemite na Ezerskata edinica na ARM, kako i so infrastrukturata na regionot. Na karaulata "Rado`da", koja se nao|a na 690 metri oddale~enost od dr`avnata granica i e vo neposredna blizina na istoimenoto selo koe broi 350 ku}i i 1000 `iteli, vrhovniot komandant i na~alnikot na G[ na ARM bea zapoznaeni so `ivotot i so rabotata na grani~nata karaula, kako i so bezbednosnata sostojba na toj del od dr`avnata granica.

Kone~nata odluka za formirawe na Brigadata za specijalni operacii na ARM }e bide donesena po dve nedeli, informira{e pretsedatelot na dr`avava i vrhoven komandant na vooru`enite sili Boris Trajkovski.

Ova be{e re{eno na sredbata na pretsedatelot Trajkovski, premierot Branko Crvenkovski, {efot na diplomatijata Ilinka Mitreva, ministrite za finansii Petar Go{ev, za odbrana d-r Vlado Bu~kovski i za vnatre{ni raboti Hari Kostov i na~alnikot na General{tabot na ARM general Metodi Stamboliski, {to se odr`a vo Domot na ARM vo Skopje, na 20 avgust 2003 godina.

Na sostanokot be{e zaklu~eno na po~etokot na idniot mesec da se odr`i nova sredba vo istiot sostav, na koja od strana na formiraniot zaedni~ki ekspertski tim od ministerstvata za odbrana i za vnatre{ni raboti }e bidat prezentirani dopolnitelnite sogleduvawa i analizi za nekoi preostanati pravni i operativni pra{awa neophodni za celosno zaokru`uvawe na konceptot na ovoj proekt.

"Dadeni se osnovnite elementi na draft planot za implementacija na reorganizacijata na specijalnata edinica vo ramkite na ARM, no izgledot na ovaa edinica i na~inot na finansirawe }e bidat utvrdeni po dve nedeli", izjavi pretsedatelot Trajkovski po sostanokot.

Na sredbata be{e prezentiran predlogot za reorganizacija na Edinicata za specijalni operacii na ARM. Stanuva zbor za proekt so strate{ko zna~ewe vo ramkite na naporite na Republika Makedonija da gi prestruktuira svoite vooru`eni sili vo soglasnost so standardite na NATO i na EU. Zaklu~eno e deka proektot zaslu`uva maksimalno seriozen tretman, temelni podgotovki i naso~uvawe na potrebnite resursi za negova uspe{na implementacija.

Pretsedatelot na Republika Makedonija i Vrhoven komandant na vooru`enite sili Boris Trajkovski, so ukaz br.73 od 11 avgust 2003 godina, vo ~in general go unapredi na~alnikot na General{tabot na ARM general-potpolkovnik Metodi Stamboliski. Ova e najvisok ~in vo Armijata na Republika Makedonija.

Prethodno, so ukazi na pretsedatelot na Republika Makedonija, vo ~in general-major bea unapredeni na~alnicite na G-3, brigadniot general Dragan Andreski, na G-4, brigadniot general Save Janev i voeniot pretstavnik na Republika Makedonija vo Voeniot komitet na NATO, brigadniot general Ilija Nikolovski.

Na 15 avgust, na aerodromot "Petrovec", vo {estmese~na misija vo Avganistan bea isprateni deset vojnici od Vtorata pe{adiska brigada na Armijata na Republika Makedonija, vo sostavot na germanskiot kontingent vo misijata ISAF-4.

Na sve~enosta {to po toj povod be{e organizirana, vo prisustvo na komandantot na Vtorata pe{adiska brigada, brigadniot general Josip Bo{evski, pretstavnici od ARM, kako i voenoto ata{e na Germanija vo Republika Makedonija, potpolkovnikot Klaus Sele, na ~lenovite na makedonskiot kontingent im se obrati i im posaka uspe{na misija, general-majorot Dragan Andreski, na~alnik na G-3 vo G[ na ARM.

Komandantot na makedonskiot kontingent, poru~nikot Marjan Milenkovski, davaj}i ocenka za podgotvenosta na ednicata, istakna: "Bea prezemeni site neophodni podgotovki vrz osnova na celokupnoto iskustvo {to go imavme so misijata ISAF-3, kako i so neposredna pomo{ so prenesuvawe na bogatoto iskustvo od stare{inite i vojnicite {to u~estvuvaa vo misijata ISAF-2, koi se ovde kaj nas. Bea prou~eni takti~kite postapki na teren, kako i odnesuvaweto {to e potrebno da go ima vojnikot za takva misija. Podgotovkite traeja okolu dva meseci. Edinicata e celosno psihi~ki i fizi~ki podgotveni za uspe{no izvr{uvawe na pretstojnata misija".

Stare{inite na ARM gi zamenija svoite prethodnici koi prestojuvaa vo Avganistan vo sostavot na germanskiot kontingent vo misijata ISAF-3 pod komanda na NATO. Kontingentot na Armijata na Republika Makedonija po {estmese~na misija od miroven i humanitaren karakter vo Avganistan, na 22 agust bezbedno se vrati vo zemjava. Desette pripadnici na ARM na voeniot del na skopskiot aerodrom Petrovec gi pre~eka na~alnikot na General{tabot na ARM, general Metodi Stamboliski koj, ocenuvaj}i ja za uspe{na nivnata misija gi nagradi so po pet dena nagradno otsustvo. Vojnicite od kontingentot na ARM vo Kabul i okolinata bea anga`irani na za{tita na objekti od posebno zna~ewe.

Germanskiot minister za odbrana Petar [truk oceni deka makedonskite vojnici poka`ale zna~itelen uspeh vo izvr{uvaweto na postavenite zada~i i obvrski, potvrduvaj}i go progresot vo naporite za postignuvawe interoperativnost na ARM so silite na NATO.

Republika Makedonija u~estvuva vo misijata ISAF vo Avganistan so odluka na makedonskiot Parlament donesena na 23 januari godinava i dosega uspe{no izvr{i tri misii.

Na 28 avgust, ministerot za odbrana na Republika Makedonija, d-r Vlado Bu~kovski gi primi pripadnicite na kontingentot na ARM - Oddelenieto od Vtorata pe{adiska brigada, koi u~estvuvaa vo misijata ISAF-3 vo Avganistan.

Na razgovorite prisustvuvaa na~alnikot na General{tabot na ARM, general Metodi Stamboliski i komandantot na Vtorata pe{adiska brigada, brigadniot general Josip Bo{evski.

Na sredbata, ministerot Bu~kovski na pripadnicite kontingentot im vra~i ra~ni ~asovnici i plaketi na MO. Vo razgovorot, toj istakna deka site pripadnici na kontingentot ja opravdale doverbata, a nivnoto steknato iskustvo e dragoceno i }e bide preneseno na ostanatite pripadnici na ARM koi izvr{uvaat zada~i ili }e bidat upateni vo misii za poddr{ka na mirot. "Iako stanuva zbor za isklu~itelno te{ka misija, od va{a strana taa be{e uspe{no izvr{ena", naglasi ministerot za odbrana, dodavaj}i deka zna~itelniot uspeh vo izvr{uvaweto na postavenite zada~i i obvrski od strana na makedonskite vojnici go potvrduva napraveniot progres vo naporite za postignuvawe interoperativnost na ARM so silite na NATO.

Vo znak na priznanie za poka`anite visoki rezultati i pridonesot za zgolemuvawe na mestoto i ugledot na Ministerstvoto za odbrana i na ARM soglasno zakonskata normativa, ministerot za odbrana, }e gi unapredi profesionalnite vojnici od Vtorata pe{adiska brigada koi u~estvuvaa vo misijata ISAF- 3 vo podoficeri preku zavr{uvawe na predvideniot kurs za podoficeri. Soglasno Zakonot za slu`ba vo ARM, }e bidat unapredeni i stare{inite koi go predvodea makedonskiot kontingent. Na ovoj na~in, smeta ministerot Bu~kovski, pripadnicite na ARM }e se motiviraat za natamo{no u~estvo vo drugi mirovni misii. Pokraj toa, se upatuva jasna poraka deka se ceni i po~ituva sekoj poka`an visok rezultat i postignat uspeh i soglasno zakonite se nagraduvaat i dopolnitelno motiviraat pripadnicite na ARM.

Komandirot na Oddelenieto {to ja izvr{uva{e misijata vo Avganistan, poru~nik Feto Bajrami, na sredbata so ministerot re~e deka steknatite iskustva }e gi prenesat na idnite generacii. Za uka`anata poddr{ka i prenesenite znaewa toj iska`a golema blagodarnost do germanskiot kontingent, pod ~ija komanda ja izvr{uvaa misijata, kako i do ostanatite pripadnici od zemjite ~lenki na multinacionalnata brigada vo Avganistan.

Na 11 avgust 2003 godina, vo kasarnata "Alekso Demnievski-Bauman" vo Veles, na sve~en na~in be{e ozna~en po~etokot na Osnovniot kurs za podoficeri.

Na sve~enosta, na koja prisustvuvaa i pretstavnici od NATO i od Buz Alen Hamilton timot, slu{atelite gi pozdravi general-majorot Adil Gazafer, koj vo kratkiot govor go istakna zna~eweto na edukacijata od vakov vid za potrebite na Armijata.

Ovoj kurs za op{ta cel ima stru~no obrazuvawe na podoficerite, koi niz obrabotkata na sodr`inite vo obrazovno-vospitna rabota od planot i programata }e se izgradat vo lideri so visoki moralni i psihofizi~ki kvaliteti. Preku steknuvaweto na osnovnite voenostru~ni znaewa }e se osposobat efikasno da rakuvaat so li~noto i so kolektivnoto vooru`uvawe i voenata oprema, kako i vo pravilni postapki, tehniki i proceduri pri izvr{uvawe na zada~ite vo site borbeni uslovi i predizvici na bojnoto pole.

Kandidatite za podoficeri }e se obu~uvaat vo uloga na komandiri na odelenija so ve{tini od rakovodeweto i menaxmentot, }e gi izu~uvaat kolektivnite i individualnite zada~i na liderite na oddelenija i drugi kriti~ni i su{tinski zada~i na misijata na edinicata vo Armijata.

Pokraj instruktorite za obuka (TOP-timot za obuka na podoficeri), koi zad sebe imaat iskustvo od prethodnite kursevi i {koluvawa nadvor od zemjata, vo nastavniot proces aktivno u~estvo }e zemat i stru~ni lica od rodovite i slu`bite na ARM. Po zavr{uvaweto na {koluvaweto }e bidat proizvedeni kvalifikuvani lideri na oddelenija-podoficeri kompatibilni so NATO-standardite.

So primena na menaxmentot na obukata, podoficerite }e se osposobat metodski da im gi prenesat steknatite znaewa na vojnicite pri izveduvaweto na obukata i vo vr{eweto procenka na odredeni problemi, pojavi i odnosi vo oddelenijata, kako i na~inite za nivno re{avawe, primenuvaj}i gi metodi~kite upatstva i na~ela.

Komandantot na kursot, potpolkovnikot Svetislav Makre{anski, istakna: "Ova e petti po red kurs za podoficeri, kurs za komandiri na oddelenija vo sekvencionalniot proces na edukacija na oficerski i podoficerski kadar za potrebite na ARM, dizajniran i razvien po standardite za {koluvawe na kadarot na armiite na zemjite-~lenki na NATO. Ovoj kurs e edinstven po svoite specifi~nosti, zatoa {to e sostaven od pove}e rodovi i slu`bi, so {to, mo`ebi, kako takov dobiva karakter na pilot-kurs".

Edna od celite na kursot e kandidatite da se steknat i so visoka fizi~ka kondicija, koja }e ovozmo`i uspe{no izvr{uvawe na site postaveni zada~i vo tekot na obu~uvaweto i na prvite dol`nosti kako komandiri na oddelenija-lideri.

Vo ramkite na godi{nata programa za sorabotka so ARM, Asocijacijata na akreditiranite voeni ata{ea vo Republika Makedonija, na 27 avgust, ja poseti Vtorata pe{adiska brigada vo Ki~evo vo pridru`ba na zamenikot na na~alnikot na G-3 vo G[ na ARM polkovnik Ratko Ton~evski i majorot Zoran Dodevski.

Akreditiranite voeni ata{ea vo Republika Makedonija gi primi komandantot na Komandata na KoV, brigadniot general Atanas Jov~evski poaskuvaj}i im prijaten prestoj. Na brifingot vo kasarnata, komandantot na Vtorata pe{adiska brigada, brigadniot general Josip Bo{evski gi zapozna gostite so organizacisko-formaciskata postavenost, so misijata i so zada~ite kako i so dnevnite aktivnosti koi se odvivaat vo edinicata. Potoa voenite ata{ea ja obikolija kasarnata razgleduvaj}i go vooru`uvaweto i opremata so koja e opremena edinicata. Za vreme na ednodnevnata poseta voenite ata{ea ja prosledija metodsko pokaznata ve`ba "Borba protiv diverzantsko-teroristi~ka grupa".

Na krajot od posetata pretstavnikot na Asocijacijata na voenite ata{ea vo Republika Makedonija, britanskiot potpolkovnik, Majkl Ris izrazi blagodarnost za topliot pre~ek, za seopfatniot brifing i za prijatniot prestoj vo Vtorata pe{adiska brigada. Vo znak na se}avawe za realiziranata poseta gostite i doma}inite razmenija skromni podaroci.

Centralnata sve~enost po povod edinaesetgodi{ninata od formiraweto na ARM se odr`a na 18 avgust na voeniot poligon od kasarnata "^ojlija". Za prvpat, namesto voobi~aenite defilea, praznikot be{e odbele`a rabotno so izveduvawe na ve`bata"Zdru`ena kopneno-vozdu{na operacija za poddr{ka na mirot" so u~estvo na pripadnici od Prvata pe{adiska brigada, od Edinicata za specijalni nameni i od Voenoto vozduhuplovstvo i protivvizdu{nata odbrana.

Ova, kako {to toa go re~e nejziniot Vrhoven komandant, pretsedatelot Boris Trajkovski na zdru`enata voena ve`ba, "e potvrda deka vie ste vistinskite i edinstvenite dostojni naslednici na na{ite predci, t.e. na na{ite edinici. Mo`am da ka`am deka ARM ima visoko osposobeni vojnici i stare{ini koi ne zaostanuvaat zad armiite na pogolemite dr`avi. Seta onaa motiviranost i zalo`ba koja postoi zad nas i pred nas, pretstavuva najgolemata potvrda deka nie sme na patot na vistinskite reformi i deka vo bliska idnina, navistina mo`eme da razmisluvame i deka }e staneme polnopravna ~lenka na NATO".

Obra}aj}i se do u~esnicite na ve`bata, Vrhovniot komandant im ja upati slednata poraka: "Na ova mesto kade {to vie deneska ja izvedovte ve`bata, sakam da vi pora~am da go zadr`ite ova nivo na motiviranost, na entuzijazam, na posvetenost da ja odbranite na{ata tatkovina i da prodol`ite po toj pat... Vie ste vistinskite stolbovi na ovaa dr`ava na koja ì posakuvame posre}na idnina".

Otkako, spored voeniot protokol se izvr{i pre~ek na pretsedatelot, predavawe na raport i se intonira{e himnata, so ednominutno mol~ewe im se oddade po~it na zaginatite pripadnici na bezbednosnite sili i na borcite od NOB, pozdravna re~ do gostite upati, komandantot na Komandata na KoV, brigadniot general Atanas Jov~evski.

Modernizacija spored NATO-standardite

Ministerot za odbrana d-r Vlado Bu~kovski, oddavaj}i im blagodarnost na porane{niot vrhoven komandant Kiro Glogorov, kako i na porane{nite ministri za odbrana i na~alnicite na G[ na ARM, koi dadoa svoj pridones vo izgradbata na ARM kako institucija so koja se gordeat gra|anite, re~e: "Veruvam deka ARM, so naporite {to gi vlo`uvaat Vrhovniot komandant, General{tabot na ARM i Ministerstvoto za odbrana, }e go zadr`i i vo idnina oreolot na institucija na koja najmnogu ì veruvaat gra|anite na Republika Makedonija, nezavisno od etni~kata pripadnost. Na ova odbele`uvawe, pred se ja iska`uvam svojata visoka po~it kon padnatite borci i zaginatite pripanici na ARM koi se vgradija vo temelite na makedonskata dr`avnost, ovekove~uvaj}i gi so zlatni bukvi svoite imiwa vo istorijata na Republika Makedonija".

Obra}aj}i se do u~esnicite na ve`bata, ministerot Bu~kovski, me|u drugoto, re~e: "Pred nas e klu~na godina vo koja treba da kulminiraat reformskite napori koi gi prezema Ministerstvoto za odbrana preku celosno zavr{uvawe na procesot na transformacija na odbranbeniot sistem vo soglasnost so normite i standardite na NATO i postignuivawe interoperativnost na Armijata preku redefinirawe na prioritetite i zada~ite, posebno vo oblastite vo koi zaostanuvame. Krajna cel na ovoj proekt e celosno profesionalizirawe na Armijata, so {to maksimalno bi se zgolemila nejzinata efikasnost i obu~enost. Re{eni sme da napravime seriozni ~ekori na planot na modernizacijata spored NATO-standardite...

Eden od najgolemite proekti na Ministerstvoto za odbrana i na ARM, na koj ve}e se raboti e Strategiskiot odbranben pregled, koj }e ja proektira vizijata na na{ata Armija. Makedonija mora da planira da pridonesuva kon Alijansata na pozitiven i konstruktiven na~in. Ova zna~i deka ARM }e mora da bide sposobna da rasporedi i da operira edinica na podolg period nadvor od teritorijata, koja }e bide celosno interoperativna so NATO-standardite".

Uka`uvaj}i deka ARM mora da stane polesna i pofleksibilna, ministerot Bu~kovski, me|u drugoto, re~e: "Izvonredno zna~ajno za procesot na reformite e realizacijata na proektot za formirawe Brigada za specijalni operacii koja }e bide eden od klu~nite stolbovi na reformite vo ARM, {to }e ne pribli`i u{te pove}e do NATO. Specijalnite sili na ARM se predvodnici na noviot bran vo Armijata. Brigadata za specijalni operacii }e bide tipi~en primer kako }e izgleda makedonskiot voin na idnina: odlu~en, motiviran, bestra{en, obrazovan, visoko obu~en i opremen spored NATO-standardite. Sekoga{ i sekade prvi }e treba da bide moto na site vas po~ituvani pripadnici na ARM".

Ministerot Bu~kovski be{e kategori~en: "Nema kolebawe, odlu~ni sme da gi sprovedeme reformite. So niv ARM stanuva efikasna, profesionalna, moderna i ekonomi~na".

^estitaj}i im go denot na pripadnicite na Armijata, ministerot Bu~kovski na krajot im pora~a: "Ste i ostanete makedonska gordost!".

Plaketi za najdobrite

Po povod Denot na ARM - 18 Avgust, za postignati rezultati vo rakovodeweto i komadnuvaweto i izvr{uvaweto na postavenite zada~i, bea dodeleni plaketi na ARM. Golemite plaketi - na G[ na ARM, na Komandata za obuka, na Komandata na KoV, na Komandata na specijalnite edinici, na Komandata na VV i PVO i na Komandata za logistika, im gi dodeli Vrhovniot komandant Boris Trajkovski.

Srednite plaketi - na Prvata i Vtorata pe{adiska brigada, na Voenata bolnica i na Voenata akademija im gi dodeli ministerot za odbrana d-r Vlado Bu~kovski.

Malite plaketi - na Gardiskiot bataljon za po~esti i poslu`uvawe, na In`eneriskiot polk, na Polkot za vrski i na Centarot za elektronsko razuznavawe im gi dodeli na~alnikot na G[ na ARM general Metodi Stamboliski.

Plaketi bea dodeleni i na pre`iveanite borci od bataljonot "Mir~e Acev" i na drugi borci od NOB, kako i na ~lenovite na semejstvata na zaginatite braniteli na Republika Makedonija.

Zdru`ena ve`ba "Kopneno-vozdu{na operacija za poddr{ka na mirot"

Otkako potpolkovnikot Jovica Kocevski od Prvata pe{adiska brigada ja izlo`i celta i na~inot na izveduvaweto na ve`bata, brigadniot general Atanas Jov~evski dade znak za nejzinoto zapo~nuvawe. Komandant na ve`bata be{e polkovnik Zoran Lekovski, a vo nea so svoi sostavi u~estuvaa: pripadnici od Prvata pe{adiska brigada, od Edinicata za specijalni dejstva, od Padobranskiot odred i od VV i PVO.

Spored scenarioto, ve`bata se izvede vo dva dela. Vo prviot del bea prezentirani del od postapkite na vojnicite na kontrolen punkt pri rutinska kontrola na civilno motorno vozilo i pri pridru`ba i obezbeduvawe na konvoj so humanitarna pomo{.

Vo vtoriot del bea prezentirani nekolku akcii na bezbednosnite sili vo borba protiv ufrlena diverzantsko-teroristi~ka grupa. Najnapred be{e prika`ana postapka na zaseda pri naiduvawe na diverzantsko-teroristi~ka grupa i nejzino uni{tuvawe. Potoa, ufrlawe na diverzantsko-teroristi~ka grupa so helikopter i aktivnostite za nejzino blokirawe i uni{tuvawe, vo {to u~estvuvaa raznovidni sostavi i borbeni sredstva - dejstvo na avionot Su-25 za "omeknuvawe" na terenot, dejstvo na BTR-70, slede{e padobranski desant, a potoa helikopterski desant na silite za specijalni dejstva vo blizina na linijata za blokada. Slede{e blokada na naselenoto mesto vo koe prestojuva{e teroristi~kata grupa. Se vode{e "vistinska vojna" se do kone~noto uni{tuvawe na grupata od strana na pripadnicite na edinicite koi u~estvuvaa na ve`bata. Na krajot od ve`bata se izvr{i medicinska evakuacija na povredenite i na zaginatite so helikopter i izvlekuvawe na specijalnite edinici od prostorot na dejstvuvawe. Ve`bata zavr{i so prezentacija na helikopterite MI-24, MI-17, UH-1 i avionot Su-25.

Se razlea gromoglasen aplauz koga vozduhoplovcite, onaka kako {to samo tie umeat i znaat, so "nosovite" na helikopterite MI-24, poklonuvaj}i se kon mnogubrojnata publika, im upatija pozdravi.

^estitkite ne izostanaa. I ovoj pat be{e prika`ana vrvna obu~enost, izve`banost i profesionalnost vo izveduvaweto na ve`bovnata operacija.

Taka izgleda{e centralnata sve~enost organizirana po povod edinaesetgodi{ninata na ARM. Ima{e {to da se vidi i da se do`ivee - vrven profesionalizam kaj armiskite sostavi i ubavi poraki za idninata na na{ata Armija.