Spisanie
" A R M I S K I Z B O R"
br. 133, 3. avgust 2006

Vo ovoj broj:

Prva misija za vozduhoplovcite na ARM
Uvodnik: Novi stranici
Me|uarmiska sorabotka
- Prodlabo~uvawe na sorabotkata
- Uspe{na regionalna sorabotka
- Finalni podgotovki za voenopoliciska ve`ba
Transformacija na ARM
- ARM bez protivpe{adiski mini
- Brifing za obukata
Promovirani novi podoficeri na ARM
ARM vo me|unarodni misii
- Humani misioneri
- Seminar za demokratska kontrola na vooru`enite sili
Sekoga{ podgotveni
Obuka vo letni uslovi
Borbena obuka
- Sigurno, ve{to i bezbedno
- Osposobeni idnite komandiri na vodovi
Aktivnosti
- Dobra sorabotka
- Poseta na vozduhoplovna baza
- Kurs za vozdu{na opservacija
- Stare{inite ga|aa
Armiski `ivot
- Transformacija na bitolskiot Centar za obuka
- Potvrda na prijatelstvoto
- Gri`a za semejstvata na zaginatite
Edukacija
- Uspe{na jazi~a edukacija
- Angliskiot jazik pove}e od potreba
- Krvodaritelska akcija
Implementirawe na me|unarodnite iskustva
Kultura - sport
- Natprevar vo planinsko tr~awe
- Odbele`an jubilej

Vozduhoplovniot VING na ARM zamina vo misijata na EU "ALTEA" vo Bosna i Hercegovina
Prva misija za vozduhoplovcite na ARM
Pi{uva: Z. RIZOVSKI / V. ILIEVSKI

Na 16 juli 2006 godina, od centralniot del na vozduhoplovnata baza "Petrovec", za prv pat otkako e formirano Voenoto vozduhoplovstvo na ARM (od 2005 godina vozduhoploven VING) vo mirovna misija zaminaa dva pove}enamenski transportni helikopteri Mi-8/17 od sostavot na THS-Transporten helikopterski skvadron. Timot na makedonskiot kontingent e sostaven od 17 vozduhoplovni oficeri i podoficeri, od koi {est zaminaa vo BiH kako prethodnica, svojata misija }e ja izvr{uvaat vo sostavot na Belgiskiot kontingent koj e smesten na aerodromot vo Mostar.

Prethodno, na 3 juli 2006 godina, vo sedi{teto na Sovetot na EU vo Brisel, be{e potpi{ana "Spogodba za u~estvo na Republika Makedonija vo operacijata na EU vo Bosna i Hercegovina-ALTEA". Spogodbata ja potpi{aa ministerot za odbrana, Jovan Manasijevski, i visokiot pretstavnik za zaedni~ka nadvore{na i bezbednosna politika na EU, Havier Solana, so {to na Makedonija i se dade zeleno svetlo za aktivno u~estvo vo ovaa misija.

Na sve~enoto ispra}awe po povod ovoj istoriski nastan za vozduhoplovniot VING i za Republika Makedonija prisustvuvaa pretsedatelot i vrhoven komandant na vooru`enite sili, Branko Crvenkovski, ministerot za odbrana, Jovan Manasijevski, na~alnikot na G[ na ARM, general-major Miroslav Stojanovski, komandantot na vozduhoplovniot VING, potpolkovnikot Vladimir Lazarov, kako i brojni stranski pretstavnici na diplomatskiot kor i voenite ata{ea akreditirani vo na{ata zemja, rodnini i prijateli na pripadnicite koi zaminaa vo ovaa misija, kako i penzionirani pripadnici na Voenoto vozduhoplovstvo, koi im posakaa na svoite pomladi kolegi uspe{na misija i mirno nebo vo izvr{uvaweto na postavenite zada~i.

Vo svoeto prigodno obra}awe do pripadnicite na VING-ot, pretsedatelot Crvenkovski na po~etokot potseti deka pred to~no eden mesec od istoto mesto be{e ispraten dosega najgolemiot voen kontingent na ARM vo misijata ISAF vo Avganistan, kade zaedno so ostanatite zemji-~lenki na NATO ve}e nekolku godini se del od me|unarodnite stabilizaciski sili. Toj dodade deka ova e mnogu va`en nastan so soodvetno politi~ko zna~ewe za Republika Makedonija koja i oficijalno se vklu~uva vo misijata na EU "ALTEA", koja ve}e vtora godina pridonesuva za politi~koto i za bezbednosno stabilizirawe na BiH. "Dene{niot nastan ima dvojno zna~ewe za nas. Prvo, Republika Makedonija za prv pat }e zapo~ne da dava direkten pridones kon edna od najva`nite dimenzii na sovremeniot evropski proekt od koj sakame da bideme del, a toa e zaedni~ka evropska odbranbena i bezbednosna politika. Vtoro, na{iot pridones, zaedno so ostanatite u~esnici vo ovaa misija, }e pomogne vo dopolnitelno stabilizirawe na regionot, na koj i samite pripa|ame. Toa zna~i konkretno u~estvo na Republika Makedonija vo u{te eden proekt od regionalen karakter so direktni implikacii za regionalnata bezbednost, od {to zavisi tempoto na pribli`uvawe na site dr`avi od ovoj region kon Evropa", re~e pretsedatelot Crvenkovski. Vrhovniot komandant istakna deka Republika Makedonija poslednive godini, vo kontinuitet sproveduva politika na zasileno voeno prisustvo vo kriznite regioni vo svetot kade {to zaedno so svoite partneri i sojuznici pridonesuva za ~uvawe na mirot i bezbednosnoto stabilizirawe na postkonfliktnite dr`avi. "Dosega{niot poka`an profesionalen anga`man i posvetuvaweto na na{ite vojnici vo takvite misii, pridonese za zacvrstuvawe na me|unarodniot kredibilitet na Republika Makedonija i za nejzino pozicionirawe vo grupata na dr`avi koi od korisnici na voena pomo{ stanaa generatori na stabilnosta vo po{irokoto opkru`uvawe. Mo{ne va`na komponenta na takvata politika e i na{iot izbalansiran politi~ki pristap koj ne favorizira edna za smetka na druga alijansa, zatoa {to Republika Makedonija dosega u~estvuva{e vo misii predvodeni od NATO i, toa }e go pravi i vo idnina, po~ituvaj}i gi na toj na~in vo celost postojanite obvrski. Republika Makedonija stanuva del i od voenite kontingenti na EU. Tokmu misijata ALTEA, za ~ie konstituirawe prethode{e dogovor pome|u EU i NATO za zaemno koristewe na kapacitetite, na najdobar na~in potvrduva deka ovie dve organizacii poseduvaat kompatibilni, bezbednosni strategii i veruvaat vo isti demokratski vrednosti. So aktivna poddr{ka na voeno-bezbednosnite aspekti i na dvete organizacii, o~ekuvame Republika Makedonija pobrzo i poefikasno da gi realizira svoite strategiski celi". Pretsedatelot Crvenkovski gi potencira{e aspiraciite na Republika Makedonija, a so toa i o~ekuvaweto na sledniot Samit na NATO koj }e se odr`i vo Riga kon krajot na ovaa godina, da dobieme pozitiven signal za priem vo sledniot krug na pro{iruvawe. Svoeto obra}awe vrhovniot komandant go zavr{i so poraka do makedonskiot kontingent u~esnici vo misijata ALTEA, svoite zada~i da gi izvr{uvaat sovesno i na profesionalen na~in, kako {to ve}e stana tradicija za makedonskite kontingenti vo mirovnite misii, a so toa se dava zna~aen pridones za kone~no realizirawe na strategiskite interesi na Republika Makedonija, a toa se polnopravno ~lenstvo vo NATO i vo EU.

Istoriski den za pripadnicite na vozduhoplovniot VING

Svoe obra}awe do pripadnicite na vozduhoplovniot VING ima{e i komandantot na makedonskiot helikopterski deta~ment vo misijata ALTEA, majorot Kire Kolevski. Vo svojot govor, denot koga zaminaa vo ovaa misija go nare~e istoriski za site pripadnici na vozduhoplovniot VING. Toa e taka poradi faktot {to vozduhoplovniot VING oficijalno go zapo~nuva svojot me|unaroden anga`man. "Helikopterskiot deta~ment }e bide del od misijata ALTEA vo koja EU gi menaxira mirot i bezbednosta vo BiH i }e zeme aktivno u~estvo vo zdru`enite sili Jugoistok, so baza vo Mostar, zaedno so drugite kontingenti od zemjite na EU, od Partnerstvoto za mir i od Mediteranskiot dijalog. Podgotovkite za ovaa misija zapo~naa mnogu odamna, so samoto prifa}awe na partnerskite celi i nivnata realizacija vo koja u~estvuvaa site pripadnici na vozduhoplovniot VING. Procesot na obukata na novi piloti i tehni~ki personal be{e del od sekojdnevnite aktivnosti vo na{ata edinica. Vo soglasnost so novite predizvici koi go o~ekuvaat VING-ot, obukata na vozduhoplovniot kadar navreme se dimenzionira{e spored NATO-standardite i vo duhot na rabotata vo multinacionalno opkru`uvawe". Komandantot na helikopterskiot deta~ment vo ovaa misija, isto taka, istakna deka modernizacijata na helikopterskata flota koja trae vo kontinuitet ve}e dve godini, e del od podgotovkite za misijata ALTEA. "Moderniziranite helikopteri }e ni ovozmo`at pro{iruvawe na spektarot na misiite i na uslovite vo koi tie }e se izvr{uvaat. Mo`am so gordost da ka`am deka vozduhoplovniot VING na ARM vo ovaa misija u~estvuva so najsovremeni modernizirani helikopteri vo koi e vgradena oprema koja ne e dostapna za site ~lenki na NATO. Ovoj fakt dopolnitelno }e go izostri fokusot vrz na{iot kontingent vo smisla na na{ite operativni anga`mani, na na{ata podgotvenost za izvr{uvawe na istite i }e ni ovozmo`i toa da go preto~ime vo na{a korist. Komandata na EUFOR vo Saraevo ve}e e zapoznaena so na{ite kapaciteti i mo`nosti i od nas o~ekuvaat seriozna poddr{ka pri operativnite vozdu{ni misii vo BiH. Od prethodno ostvarenite kontakti so EUFOR vo Saraevo i vo Mostar, precizirani se misiite na makedonskiot helikopterski deta~ment, i mo`am da ka`am deka na{eto prisustvo vo misijata ALTEA }e gi zgolemi vozdu{nite operativni kapaciteti na misijata do posakuvanoto nivo, vo soglasnost so celta na misijata ALTEA". Majorot Kolevski, pritoa, gi naglasi uspe{nite nastapi vo multinacionalnite ve`bi na pripadnicite na voenoto vozduhoplovstvo na ARM vo: Romanija, Francija, Bugarija, Albanija, koi pretstavuvaa zna~ajni podgotovki od koi se izvle~e golema korist i ~ie iskustvo }e se primenuva i vo ovaa misija. "Niz ovie ve`bi vozduhoplovniot VING go grade{e imixot na visokoprofesionalna i obu~ena leta~ka edinica kade se zdobi so simpatii pred me|unarodnata voena javnost i se stekna so avtoritet vreden za po~it. Za pripadnicite na VING-ot, tie ve`bi bea od su{tinsko zna~ewe, kako od domenot na izve`buvawe na rabotata spored NATO-standardi, taka i od aspekt na do`ivuvawe na duhot pri rabotata vo multinacionalno opkru`uvawe i sekojdnevna komunikacija vo uslovi na razli~ni kulturi, jazici i obi~ai. Deka pripadnicite na helikopterskiot deta~ment se odli~no obu~eni i profesionalno gi izvr{uvaat postavenite zada~i, go doka`uvaat sekojdnevnite uspe{ni anga`irawa na helikopterite za potrebata na ARM, za potrebite na Vladata, na stopanskite subjekti, i vo brojni misii pri humanitarni katastrofi i spasuvaweto ~ove~ki `ivoti. Ovie uspe{ni misii samo ja potvrduvaat podgotvenosta na VING-ot i na helikopterskiot deta~ment za ramnopravno u~estvo vo me|unarodni misii, zaedno so ostanatite ~lenki na NATO, na Partnerstvoto za mir i na Mediteranskiot dijalog."

Bogatoto iskustvo - preduslov za uspe{na misija

Zboruvaj}i za vidot i za karakterot na misiite koi }e gi izvr{uvaat, majorot Kolevski, istakna: "Misiite koi }e gi izvr{uvame vo BiH se del od sevkupniot anga`man na multinacionalnite sili i se odnesuvaat na transport na lu|e i na materijalni i tehni~ki sredstva, transport na VIP, MEDEVAC, transport na nadvore{en tovar i drugi sli~ni zada~i koi ve}e sme gi izvr{uvale pri sekojdnevni aktivnosti vo Republika Makedonija". Istaknuvaj}i go na{iot zna~aen pridones so participiraweto vo ovaa misija, majorot Kolevski, podvle~e: "U~estvoto na makedonskiot helikopterski deta~ment vo misijata ALTEA na EU e u{te edna potvrda deka Makedonija e seriozen partner na NATO-alijansata. Se nadevam deka uspe{noto realizirawe na ovaa misija }e pridonese za {to pobrza integracija na Republika Makedonija vo evroatlantskite strukturi". Komandantot na helikopterskiot tim vo misijata ALTEA, majorot Kire Kolevski svoeto obra}awe do prisutnite na ceremonijata go zavr{i so iska`uvaweto za visokata discipliniranost na pripadnicite na helikopterskiot deta~ment koj se karakterizira so visok moral, so odgovornost i so sovesno izvr{uvawe na postavenite zada~i, {to e osnoven preduslov za uspe{no izvr{uvawe na misijata ALTEA. "So vakov odnos kon postavenite zada~i, ubeden sum deka }e zastaneme ramo do ramo so drugite kontingenti vo misijata i }e bideme respektirani kako seriozen partner vo tekot na celata misija". Na krajot potencira{e deka uspehot vo ovaa misija }e zavisi od site pripadnici na helikopterskiot deta~ment, no i od poddr{kata {to drugite pripadnici na VING-ot }e im ja davaat vo tekot na pretstojnite {est meseci. "Ve uveruvam deka pripadnicite na helikopterskiot deta~ment dostoinstveno }e ja pretstavuvaat Republika Makedonija i ARM vo misijata za odr`uvawe na mirot ALTEA vo Bosna i Hercegovina i }e bidat vistinski ambasadori na svojata zemja".

Im posakuvame mirno nebo i uspe{na misija.

Rubrika: Uvodnik
Novi stranici
Pi{uva: Zdravko RIZOVSKI

Armijata na Republika Makedonija zapo~na da ja ispi{uva svojata nova stranica od istorijata na me|unaroden plan, koja za na{ata zemja e od golemo zna~ewe vo naporite za ispolnuvaweto na standardite za evroatlantska integracija.
Po dosega{noto uspe{no participirawe so kontingenti na ARM vo misijata "Sloboda za Irak" vo Irak i vo misijata ISAF vo Avganistan, predvodeni od NATO, od neodamna, za prv pat na{a edinica, ovojpat od sostavot na vozduhoplovniot VING, zamina vo misijata na EU "ALTEA" vo Bosna i Hercegovina.
Za Republika Makedonija participiraweto vo misijata na EU "ALTEA" ima ogromno zna~ewe. Republika Makedonija za prv pat zapo~na da dava direkten i konkreten pridones kon edna od najva`nite dimenzii na sovremeniot evropski proekt od koj sakame da bideme sostaven del, a toa e zaedni~kata evropska odbranbena i bezbednosna politika. Voedno, na{iot pridones, zaedno so ostanatite u~esnici vo misijata, }e pomogne za dopolnitelno stabilizirawe na regionot na koj i samite pripa|ame. Toa zna~i konkretno u~estvo na Republika Makedonija vo u{te eden proekt od regionalen karakter so direktni implikacii za regionalnata bezbednost od {to zavisi tempoto na pribli`uvawe na site dr`avi od ovoj region kon Evropa.
Participiraweto na pripadnicite na ARM vo me|unarodnite misii vo svetot, nesomneno, dava zna~aen pridones za kone~no realizirawe na startegiskite interesi na Republika Makedonija - polnoprvno ~lenstvo vo NATO i vo EU.
Za vozduhoplovniot VING na ARM ova e istoriski den, bidej}i od ovoj moment go zapo~na svojot me|unaroden anga`man. Vo misijata "ALTEA" Armijata na Republika Makedonija u~estvuva so sovremeni modernizirani helikoperi i oprema, koja ne e dostapna za site ~lenki na NATO, so visokoobu~en kadar spored najvisokite standardi na Alijansata i vo duhot na rabota vo multinacionalno opkru`uvawe.
Makedonskiot kontingent vo evropskata mirovna misija ALTEA e sostaven od helikopterski tim na ARM, a go so~inuvaat 17 oficeri i podoficeri. Tie se del od belgiskiot kontingent. Nivnata misija e da izvr{uvaat zada~i za poddr{ka na mirovnite sili vo BiH.
Misijata, koja ja izvr{uvaat dva helikoptera Mi-8/17 i ekipa`ot, }e trae {est meseci, so mo`nost za prodol`uvawe. Letalata se opremeni so najsovremena tehnologija za no}no letawe od izraelskata kompanija "Elbit". Stacionirani se na aerodromot vo Mostar vo Sektorot jugoistok so zada~i me|u koi i transport na lu|e i oprema, VIP-transport, evakuacija na povredeni i sl.
Mirovnata misija vo BiH, predvodena od EU, ja so~inuvaat okolu 7.000 vojnici, a vo nea participiraat 33 zemji, od koi 22 se ~lenki na Unijata. "ALTEA" e dosega najgolema mirovna operacija na EU. Po Irak i Avganistan, "ALTEA" e treta me|unarodna misija vo koja u~estvuva Republika Makedonija.

Rubrika: Me|uarmiska sorabotka
Makedonsko-ukrainska voena sorabotka
Prodlabo~uvawe na sorabotkata
Pi{uva: Sande SMIQANOV

Delegacija na ARM, predvodena od na~alnikot na General{tabot, general-majorot Miroslav Stojanovski, na pokana od na~alnikot na General{tabot na ukrainskite vooru`eni sili, general-polkovnik Sergej Kiri~enko, od 2 do 5 juli prestojuva{e vo oficijalna poseta na Ukraina.

Za vreme na posetata, na~alnikot na G[ na ARM, general-major Miroslav Stojanovski, ostvari sredba so svojot doma}in, na~alnikot na General{tabot na ukrainskite vooru`eni sili, general-polkovnik Sergej Kiri~enko, a be{e primen i od ministerot za odbrana na Ukraina, g. Gricenko Anatolij Stepanovi}. Na sredbite se razgovara{e za dostignatiot stepen na reformi vo armiite na dvete zemji, za dosega{nata uspe{na i plodna sorabotka vo odbranata, kako i za intenzivirawe na sorabotkata vo idnina.

Vo ramkite na posetata se odr`aa ekspertski razgovorii me|u delegaciite na dvete zemji, vo koi od strana na pretstavnici na dvete armii bea izvr{eni brifinzi za dostignatiot stepen na reformi vo dvete armii.

Voedno, delegacijata na ARM ostvari poseta i obikolka na Nacionalnata akademija za odbrana na Ukraina. Isto taka, od strana na na~alnikot na G[ na ARM be{e polo`en venec na Mogilata na neznajniot junak, a makedonskata voena delegacija go poseti i Nacionalniot istorisko-kulturen rezervat "Kievo-Pe~varska Lavra" vo Kiev. Me|u drugoto, makedonskata voena delegacija ja poseti i Ambasadata na Republika Makedonija vo Kiev i ostvari sredba so ambasadorot na na{ata zemja vo Kiev , g. Martin Gulevski.

Na vtoriot den od posetata delegacijata na ARM go poseti i izvr{i obikolka na Dr`avnoto pretprijatie na Ministerstvoto za odbrana na Ukraina "Kievska remontno-mehani~ka fabrika" vo Kiev kade {to be{e izr{en brifing i zapoznavawe so tehnologiite na remontot na oklopno-tenkovskata tehnika, a be{e izvr{ena i prezentacija na oklopniot transporter BTR-3 U. Potoa voenata delegacija na ARM vo Konotop go poseti i izvr{i obikolka na avioremontnoto pretprijatie "Aviakon".

Treta rotacija na Zdru`eniot medicinski tim od zemjite na A-3 grupata vo misijata ISAF vo Avganistan
Uspe{na regionalna sorabotka

Na~alnikot na General{tabot na ARM, general-major Miroslav Stojanovski, na 25 juli ostvari sredba so pripadnicite na medicinskiot tim na ARM vo sostavot na Zdru`eniot medicinski tim na zemjite-potpisni~ki na Jadranskata povelba, Makedonija, Albanija i Hrvatska, {to denovive zamina vo misijata ISAF vo Avganistan.

Na sredbata, posakuvaj}i im uspe{na misija, generalot Stojanovski, me|u drugoto istakna deka sorabotkata na armiite na zemjite-u~esni~ki vo A-3 grupata e izvonredna. Plod na takvata uspe{na regionalna sorabotka e i zaedni~koto uspe{no participirawe na trite zemji so Zdru`eniot medicinski tim vo misijata ISAF vo Avganistan.

Misijata na Zdru`eniot medicinski tim vo ramkite na misijata ISAF, pokraj uka`uvaweto medicinska pomo{ na voeniot personal vklu~en vo misijata, e i uka`uvawe pomo{ na mesnoto naselenie na Avganistan.

Ova be{e treta rotacija na Zdru`eniot medicinski tim, a vode~ka nacija godinava e Republika Hrvatska.

Makedonsko-amerikanska voena sorabotka
Finalni podgotovki za voenopoliciska ve`ba
Pi{uva: E. T.

Vo duhot na plodnata i uspe{na sorabotka me|u Republika Makedonija i Soedinetite Amerikanski Dr`avi, a vo soglasnost so Planot za bilateralna sorabotka so vooru`enite sili na SAD, od 24 do 28 juli, vo Domot na ARM vo Skopje se odr`a Finalnata planira~ka konferencija za pretstojnata bilateralna ve`ba "Razmena na mali edinici", koja }e se realizira pome|u bataljonot na Voenata policija na ARM i edinica na Voenata policija na Nacionalnata garda na Vermont, SAD, vo periodot od 9 do 23 septemvri 2006 godina na armiskiot poligon "Krivolak".

Na aktivnostite, vo ramkite na podgotovkite za realizacija na pretstojnata ve`ba, prisustvuvaa pretstavnici od G[ na ARM, od edinicata na Voenata policija na ARM, od Nacionalnata garda na Vermont i od Kancalarijata za bilateralna sorabotka na SAD vo Republika Makedonija.

Podgotovkite za ve`bata, pokraj finaliziraweto na planot za ve`bata, vklu~ija i obikolka na ve`bali{tata na armiskiot poligon "Krivolak".

Rubrika: Transformacija na ARM
ARM bez protivpe{adiski mini
Pi{uva: E. TA[KOVSKA

Na 10 juli, na armiskiot poligon "Krivolak" be{e izvedeno metodsko-pokazno uni{tuvawe na preostanatite protivpe{adiski (PP) mini i zapalki za PP-mini so koi raspolaga{e ARM.

Na uni{tuvaweto na minite i zapalkite, pokraj pretstavnicite od G[ na ARM, vo svojstvo na nabquduva~i na procesot na uni{tuvawe na minite i na zapalkite, prisustvuvaa i pretstavnici od Direkcijata za za{tita i spasuvawe, od Centarot za upravuvawe so krizi, od NATO-{tabot vo Petrovec, voenite ata{ea, pretstavnici na me|unarodni misii akreditirani vo Republika Makedonija i drugi koi na direkten ili na indirekten na~in se involvirani vo vakvite aktivnosti.

Iska`uvaj}i blagodarnost za prisustvoto, na~alnikot na G[ na ARM, general-major Miroslav Stojanovski, istakna deka ova e va`en nastan koj se realizira so Odluka na Vladata na Republika Makedonija i vo soglasnost so Konvencijata i prifatenite obvrski. Republika Makedonija od 1 mart 1999 godina e postojana zemja-~lenka na Konvencijata od Otava koja e donesena na 9 septemvri 1998 godina, a se odnesuva na zabrana za upotreba, proizvodstvo, proda`ba i transfer na ovoj tip oru`je. Vo 2004 godina, za vreme na prvata reviziska konferencija vo Najbori, Republika Makedonija se priklu~i i kon zaedni~kiot predlog za vospostavuvawe na Jugoisto~na Evropa kako region bez mini do 2009 godina.

Na~alnikot na G[ na ARM, general-major Miroslav Stojanovski, istakna deka e zna~ajno toa {to Republika Makedonija vo dosega{niot period nikoga{ nitu proizveduvala nitu izvezuvala protivpe{adiski mini vo drugi dr`avi, tuku gi koristela za svoi potrebi. Vo ova treto po red uni{tuvawe bea uni{teni 4.000 protivpe{adiski mini, zaedno so 38. 921 razli~ni tipovi na mini koi se uni{teni od 2000 godina do denes. So toa se zaokru`i brojkata od 42. 921 razli~ni tipovi mini kolku {to ima{e vo opremata, odnosno vo vooru`uvaweto na Republika Makedonija.

Koordinator na aktivnosta be{e na~alnikot na G-3 vo G[ na ARM, polkovnikot Krume Velkov, a prezentacija za minite i za procesot na uni{tuvawe izvr{i oficerot za municija i oru`je od G-4 vo G[ na ARM, kapetanot Sa{o Mladenovski.


Brifing za obukata
Pi{uva: Qubica PROJ^ESKA

Vo soglasnost so novovospostaveniot menaxment so obukata vo ARM, na 11 juli, vo General{tabot na ARM, za prvpat se organizir{e {estmese~en brifing za obuka na na~alnikot na G[ na ARM.

Na brifingot, prisustvuvaa prestavnici od G1 do G8 i od prvopot~inetite edinici i komandi. Brifingot go otvori na~alnikot na G-3, polkovnikot Krume Velkov, koj voedno gi pozdravi i u~esnicite, a so rabotata rakovode{e potpolkovnikot Borko Simovski.

Na ovaa planska aktivnost, kako {to istakna potpolkovnikot Simovski, be{e sogledana i realno prezentirana postojnata sostojbata vo domenot na obu~enosta i izve`banosta na sostavite na ARM. Po kriti~koto sogleduvawe na istata, se davaa konstruktivni predlozi, koi i ja definiraa celta na {estmese~niot brifing za obuka: da se sogledaat i analiziraat uslovite koi vlijaat na izveduvaweto na obukata, problemite koi se javuvaat vo planiraweto i realizacijata na istata, kako i prezemawe merki i aktivnosti koi bi se implementirale za podobruvawe na ovoj segment od armiskite aktivnosti.

Vo idnina, ovaa aktivnost redovno }e se sproveduva od strana na prvopot~inetite komandi i edinici na General{tabot na ARM.

Rubrika: Promocii
Vo kasarnata "Alekso Demnievski-Bauman" vo Veles
Promovirani novi podoficeri na ARM
Pi{uva: Antoanela DIMITRIEVSKA

Na 21 juli vo Komandata za obuka, vo vele{kiot garnizon na ARM, sve~eno be{e promovirana u{te edna, vtora generacija slu{ateli na Osnovniot kurs za podoficeri (OKPOF) za 2006 godina. Vo traewe od 12 nedeli kursot go posetuvaa i uspe{no go zavr{ija 41 slu{atel, koi na sve~en na~in bea promovirani vo ~in vodnik na ARM.

Vo imeto na Komandata na kursevite za podoficeri i na instruktorskiot tim na OKPOF, na novopromoviranite stare{ini, ~estitki im upati komandirot na kursot, vodnikot Ivica Mihajlovski, koj od sve~enata govornica, me|u drugoto, potsetuvaj}i deka za vreme na obu~uvaweto be{e obezbedena obuka za proizveduvawe na kvalifikuvani lideri-podoficeri, komandiri na oddelenija kompatibilni na voenite standardi na armiite na zemjite-~lenki na NATO, sposobni da gi prezemat odgovornostite povrzani za ovaa dol`nost. Niz tri fazi na kursot se izu~uvaa ve{tini od liderstvoto, od op{tovoenata obuka, od menaxmentot so obukata, od stru~nospecijalisti~kata obuka i ve{tinite na vojuvawe koi mu se neophodni na sekoj podoficer za da vodi borba so formacija so golemina na oddelenie. "Misijata na mojot instruktorski tim, istakna vodnikot Mihajlovski, be{e da se obezbedi najdobra obuka za slu{atelite, da gi podobri nivnite liderski kvaliteti i da ja podobri nivnata li~na izvedba. Patot do prvata yvezda, koja od denes gordo }e ja nosite, be{e te`ok. Kako komandir na kursot bev voodu{even od upornosta, motiviranosta i od timskata rabota na slu{atelite, {to osobeno se demonstrira{e vo delot na fizi~koto vospituvawe i zavr{nite terenski ve`bi. Kako podoficeri obu~uvani vo instituciite na Komandata za obuka, slu{atelite se podgotveni za izvr{uvawe na nivnite operativni dol`nosti vo edinicite na ARM. Ve{tinite koi gi steknaa vo Komandata za obuka, }e im pomognat ne samo na slu{atelite tuku }e ja zajaknat i ARM vo celina. Cvrsto sum ubeden deka znaeweto {to go poseduvaat slu{atelite }e bide od golema korist za pripadnicite na ARM. Investiraweto vo nivnata profesionalna i li~na edukacija e vistinski svedok na naporite koi ARM gi vlo`uva vo nivniot potencijal", re~e komandirot na kursot vodnikot Ivica Mihajlovski.

Od imeto na Komandata za obuka se obrati zamenikot na komandantot na Komandata za obuka, polkovnikot Aleksandar Bazerkovski koj, ~estitaj}i im go prviot podoficerski ~in na novite stare{ini na ARM, re~e deka proizveduvaweto novi stare{ini e nastan {to predizvikuva vistinsko zadovolstvo i pretstavuva gordost za site pripadnici na Armijata. "So dene{niot ~in e potvrdena silnata `elba i motiviranost na ovie mladi lu|e uspe{no da gi sovladaat programskite sodr`ini od voenite nauki i doktrini i da se stremat kon najvisokite standardi na integritet, ~est, doverba i po~it. Nivnata voena stu~na osposobenost i psihofizi~ka podgotvenost za vr{ewe na po~etnite stare{inski dol`nosti e iskli~itelno potrebna za na{ata ARM". Voedno, polkovnikot Bazerkovski iska`a blagodarnost do Buz Alen Hamilton-timot za pomo{ta vo procesot na reformite na na{ata ARM. Na mladite podoficeri im pora~a osnovnite znaewa i ve{tini da im poslu`at kako pottik vo nivnoto ponatamo{no voeno obrazovanie i usovr{uvawe, samodoverba i usvojuvawe na pogolemi standardi vo izvr{uvaweto na voenite dol`nosti. "Preduslov za va{ postojan kontinuiran obrazoven razvoj se va{ite postignati rezultati za vreme na obukata, koi se dovolen garant deka so uspeh }e zastanete na mestata na va{ite prethodnici", naglasi potpolkovnikot Bazerkovski.

Vo imeto na G[ na ARM, uspe{no zavr{eniot Osnoven kurs za podoficeri im go ~estita{e komandantot na Zdru`enata operativna komanda (ZoK), general-majorot Atanas Jov~evski. "Ovoj kurs re~e generalot Jov~evski, be{e dizajniran vrz osnova na Konceptot za podoficeri vo ARM i e spored novata programa za obuka so asistencija na Zdru`eniot mobilen tim na instruktori na Komandata na NATO i na Buz Alen Hamilton-timot vo Makedonija. Na kursot, koj se odviva{e so golema dinamika, so bogata i so raznovidna voenostru~na sodr`ina, slu{atelite, idnite podoficeri, se steknaa so osnovnite znaewa i ve{tini za komanduvawe i kontrola so oddelenie. Primaren akcent na kursot be{e daden na prakti~nata rabota i na obu~uvaweto vo borbenite i liderski ve{tini i vo izveduvaweto na obukata vo edinicite. Vie kako podoficeri se osposobivte za lideri spored prifatenite NATO-standardi i se steknavte so osnovni znaewa i ve{tini kako treneri, lideri i borci vo va{ite edinici. Ve o~ekuvaat zna~ajni i seriozni zada~i vo va{ite edinici, kade }e bidete rasporedeni i kade usvoenite znaewa i ve{tini treba da gi sprovedete na delo.Toa ne e ni malku lesna zada~a, bidej}i vie }e bidete odgovorni nositeli i izveduva~i na obukata, a voedno i na namenskite zada~i na edinicite ~ii lideri }e bidete".

Zaradi nadminuvawe na standardite, postignatite visoki rezultati vo obukata i iska`anite iskli~itelni liderski sposobnosti na Osnovniot kurs za podoficeri, bea proglaseni i nagradeni najdobrite. Prvorangiran be{e vodnikot Oliver Kabranov, vtororangiran be{e vodnikot Igor Dav~ev i za tretorangiran be{e proglasen vodnikot Goran~e Daskalov. Epitetot "~eli~en vodnik" zaslu`eno mu pripadna na vodnikot Aliju Da{amir.

Od imeto na najdobrite slu{ateli na OKPOF, od sve~enata govornica se obrati vodnikot Oliver Kabranov. "Gord sum i presre}en {to vo ovoj moment mu se priklu~iv na podoficerskiot kor, stolbot na ARM. Presre}en sum za nagradata {to ja dobiv denes i istata me uveri deka uspehot doa|a samo so postojana rabota, so upornost, so samodoverba, nadograduvawe i besprekornost vo izvr{uvaweto na postavenite zada~i vo tekot na kursot. Nagradata e vo golem del zasluga na moite instruktori i na kolegite podoficeri, a isto taka i na poddr{kata koja ja imav od moeto semejstvo i od roditelite. Vo momentov na sre}a i radost svesen sum i na odgovornostite i obvrskite koi me o~ekuvaat vo mojata podoficerska dol`nost. Dosega kako profesionalen vojnik vo moite misli kako osnova i odgovornost be{e samo izvr{uvaweto na misijata. Od deneska kako lider imam u{te edna mnogu pogolema moralna odgovornost, a toa e gri`ata za svoite vojnici. Od moite instruktori nau~iv mnogu raboti, a edna od niv e da gi poznavam moite vojnici i sekoga{ da gi postavuvam nivnite potrebi nad moite. Po~ituvani kolegi podoficeri, nikoga{ i vo nieden moment ne smeeme da zaboravime deka sme vojnici profesionalci, lideri i ~lenovi na podoficerskiot kor na ARM".

Rubrika: ARM vo me|unarodni misii
Multinacionalna donacija za u~enicite od Kabulskoto u~ili{te "Kabul bei" i bolnicata vo Surobi - Avganistan
Humani misioneri
Pi{uva: Petar DAV^EVSKI

Na 17 juli, vo dvorot na u~ili{teto "Kabul bei" vo Kabul, vo organizacija na sekcijata CIMIC i sekcijata za vrski od Kabulskata multinacionalna brigada - SEEBRIG, se izvr{i donacija za u~enicite od u~ili{teto.

Na donacijata i prethode{e seopfatna procena i podgotovka poradi toa {to zamislata be{e site deca koi se nao|aat vo u~ili{teto vo pretpladnevnite ~asovi da primat paket so razli~en u~ili{en pribor. Pripadnicite na Multinacionalnata brigada bea srde~no primeni pri prvata poseta na u~ili{teto i im bea dadeni site potrebni informacii za sostojbata na u~ili{teto,kako i za brojot na decata po klasovi. Potoa se pristapi kon podgotovka na paketite. Bea podgotveni 1.350 paketi so u~ili{en pribor. Vo akcijata za donirawe na u~ili{en pribor, so li~ni pari~ni sredstva zedoa u~estvo pripadnici od: Francija, Makedonija, Italija Irska, Hrvatska, Turska, Grcija, Romanija i od drugi zemji. So ova se poka`a deka multinacionalnite sili gi poddr`uvaat avganistanskite vlasti za podobruvawe na bezbednosta vo zemjata, no isto taka, ne ja zaboravaat i humanata strana na misijata.

Golema blagodarnost od strana na gradona~alnikot na op{tinata vo koja se nao|a u~ili{teto na denot na donacijata e iska`ana poradi toa {to posle prvata poseta na u~ili{teto, UNICEF, na na{e insistirawe i barawe, dostavi deset {kolski {atori so {to deset oddelenija pove}e ne moraa da ja sledat nastavata pod vedro nebo.

Izborot za donacija i pomo{ na u~ili{teto be{e donesen zaradi toa {to oficerite za odnosi so UNAMA, lokalnite vlasti i nevladinite organizacii i ostanatite sili na ISAF, sekojdnevno pominuvaa vo blizina na u~ili{teto. So ovaa donacija namerata be{e da se poka`e naklonetosta na multinacionalnite sili kon naselenieto.

Na 18 juli, CIMIC-sekcijata od Kabulskata multinacionalna brigada-SEEBRIG so cel za poddr{ka na silite koi imaa zada~a da patroliraat vo ruralniot del na podra~jeto Surobi od Kabulskata provincija, izvr{i donacija vo ime na SEEBRIG. Donacijata se sovpadna so patroliraweto na SEEBRIG-~etata od ARM, koja izvr{uva zada~i vo sostavot na britanskite sili vo Kabul. Bea donirani lekovi vo vrednost od 15. 000 evra koi bea kupeni pred po~etokot na misijata na SEEBRIG, a ne bea upotrebeni. Isto taka, bea donirani i dva fri`idera so cel da se podobri sostojbata so inventarot vo bolnicata vo Surobi-Avganistan. Za vreme na donacijata od komandata na KMNB-SEEBRIG u~estvo zedoa pet stare{ini od ARM i dva tima od ~etata koja gi izvr{uva{e zadacite vo reonot, so {to se pretstavi aktivnoto u~estvo na Republika Makedonija pred avganistanskite lokalni vlasti i pred narodot vo taa oblast.


Seminar za demokratska kontrola na vooru`enite sili
Pi{uva: Q. M.

Vo organizacija na Regionalniot centar za kontrola na vooru`uvaweto "RAKVIAK" i Centarot za bezbedonosni studii vo Evropa (CESS) vo Zagreb, Republika Hrvatska, neodamna se odr`a petdneven seminar na tema: "Demokratska kontrola na vooru`enite sili".

Na seminarot u~estvuaa prestavnici od parlamentite, od univerziteti, novinari, od ministerstvata za odbrana i za nadvore{ni raboti od pove}e zemji na JIE, kako i prestavnici od me|unarodni vladini i nevladini organizacii.

Seminarot go realiziraa eksperti od Centarot za bezbedonosni studii vo Evropa (CESS) i @enevskiot centar za demokratska kontrola na vooru`enite sili (DCAF), preku teoretski predavawa prosledeni so pra{awa i odgovori i prakti~na rabota vo grupi .

Za vreme na seminarot u~esnicite bea informirani za metodite i za na~inite na demokratskata kontrola na vooru`enite sili, kako i za ulogata na izvr{nata i na zakonodavnata vlast, na civilnite strukturi i na mediumite. Prakti~niot del od seminarot be{e prosleden so osobeno interesirawe bidej}i sekoj od u~esnicite be{e rasporeden na dol`nost i poseduva{e odredeni informacii koi treba{e da gi iskoristi so cel da razre{i odredena situacija. Vo tekot na ve`bata rakovoditelot so golemo vnimanie ja slede{e rabotata na u~esnicite, pri {to im napomena da ne o~ekuvaat visoki rezultati u{te na samiot po~etok i da ne se obeshrabrat vo slu~aj na "lo{i” rezultati.

Na krajot od seminarot zamenik direktorot na Regionalniot centar RAKVIAK, hrvatskiot polkovnik Rajko Duman~i} istakna deka RAKVIAK ima mnogu va`na uloga vo jakneweto i vo gradeweto na me|usebnata doverba me|u zemjite vo JIE, pa i po{iroko, {to e i osnovna cel na Regionalniot centar.

Rubrika: Kursevi
Selektiven specijalisti~ki voeno-policiski kurs za priem na novi pripadnici na Bataljonot na Voenata policija
Sekoga{ podgotveni

Imaj}i gi predvid ve}e zapo~natite reformi vo ARM se uka`a potreba za reformi i vo sistemot za priem na novi pripadnici (profesionalni vojnici) i vo Bataljonot na Voenata policija. Od tie pri~ini vo izminatite dva meseci, za prvpat be{e realiziran Kurs za osnovna voeno-policiska obuka so novoprimenite profesionalni vojnici vo ovaa edinica na ARM.

Na 13 juli, vo kasarnata "Ilinden" vo Skopje se odr`a prigodna sve~enost po povod zavr{uvaweto na prviot Selektiven voeno-policiski specijalisti~ki kurs so kandidatite za pripadnici na Voenata policija na ARM.

Po toj povod, na pristutnite im se obrati komandantot na edinicata na Voenata policija, majorot Antonio Stankovski koj, obra}aj}i im se na novoprimenite vojnici, me|u drugoto istakna: "Vo izminatite dva meseci vlo`ivte golem trud i zalagawe vo obukata za da uspeete. Vo Bataljonot na Voenata policija bea povikani na obuka 126 lica no, za `al, nekoi od niv ne uspeaja da se nametnat so svojot trud i zalagawe. Kako {to vi e poznato, 27 od niv se prerasporedeni vo drugi edinici kade {to nivniot kvalitet mo`e pove}e da dojde do izraz. Vie, koi denes stoite pred mene vo ovoj stroj, so svoeto nesebi~no zalagawe i so celokupnata rabota, go zaslu`ivte epitetot na voen policiaec. No, sakam da ve potsetam deka da se bide voen policaec, odnosno da se bide pripadnik na Bataljonot na Voenata policija, e golema ~est i odgovornost. Sekako, edukacijata i razvojot na voeniot policaec ne e zavr{ena so dene{niot den. Blagodarej}i na stru~nosta i na iskustvoto na va{iot dosega{en komandir, kako i na znaeweto i na iskustvoto na va{ite instruktori i na nivnata nesebi~na po`rtvuvanost za da vi go prenesat seto svoe znaewe, vie gi dobivte osnovnite znaewa i samo eden del od celinata nare~ena voen policaec. Sekako, ovoj na~in na rabota koj se poka`a kako mnogu uspe{en }e prodol`i i ponatamu, zatoa {to uspevaat samo trudequbivite i sposobnite. Pred nas, odnosno pred vas, pretstojat golem broj zada~i i obvrski, kako vo zemjata taka i vo stranstvo. I sami znaete deka opredelbata na na{ata armija se u~estvata vo mirovnite misii koi se te{ki, naporni i opasni, i za koi e potrebno da se prolee u{te mnogu pot, u{te mnogu rabota i po`rtvuvanost. O~ekuvam kako i dosega site tie zada~i so uspeh da bidat realizirani, so {to }e go opravdame mototo na edinicata "Sekoga{ podgotveni", naglasi majorot Stankovski, istaknuvaj}i deka, poradi karakterot na obvrskite na edinicata, vo nejziniot sostav ima i pripadni~ki od pone`niot pol, koi so svojot trud i zalagawe voop{to ne zaostanuvaat vo izvr{uvaweto na zada~ite. Tie, isto taka, vo celost so uspeh gi realiziraat site postaveni zada~i, za {to toj li~no im ~estita{e.

Voenata policija - edinica so visok rejting vo ARM

Posle ova, svoe obra}awe ima{e i glavniot podoficer vo ARM, postariot vodnik prva klasa Boban Stojanovi} koj, ~estitaj}i im go na novoproizvedenite pripadnici na Voenata policija uspe{no zavr{eniot kurs, me|u drugoto re~e: "Vo izminatite nekolku godini se vr{at intenzivni i zna~ajni zafati i promeni vo odbranbeniot i bezbednosniot sektor. Armijata na Republika Makedonija so cvrsti ~ekori se dvi`i na patot koj e trasiran i koj treba da ne dovede do posakuvanata cel - polnopravno ~lenstvo vo NATO. Toa bara dostignuvawe na visok stepen na interoperativnost. Transformacijata na ARM vo mala, mobilna, profesionalna, moderno opremena, visokoobu~ena, podgotvena da odgovori na site vidovi zakani po mirot i stabilnosta e predizvik no, i ostvarliva cel, za {to garancija e na{ata cvrsta opredelenost i potpolna posvetenost na ovaa zada~a. Ovoj predizvik e voedno i golema {ansa koja ne smee da se propu{ti i veruvam deka kako pripadnici na Armijata so ispolnuvawe na na{ite mnogubrojni obvrski, taa {ansa }e ja iskoristime", istakna stare{inata Stojanovi}. "Va{ata edinica, re~e postariot vodnik Stojanovi}, e edinica so visok rejting ne samo vo ARM, tuku i kaj pretstavnicite na vooru`enite sili na zemjite-~lenki na NATO. Vo izminatiot period, niz strojot na ovaa edinica pominale pove}e stotini vojnici i stare{ini koi ne ja kriele gordosta zaradi pripadnosta na ovaa edinica i koi voedno vo dvi`ewe i so praktika steknuvale neophodni stru~ni iskustva i znaewa za izvr{uvawe specifi~ni i zna~ajni zada~i". Obra}aj}i im se na pripadnicite na edinicata, glavniot podoficer vo ARM, istakna: "Dene{niot povod, zavr{uvaweto na dvomese~niot kurs za novite pripadnici, koj e realiziran spored novata programa za osposobuvawe na pripadnicite na Voenata policija, dava "sve`a krv" i nov kvalitet vo va{ata edinica. Kako i dosega, taka i ponatamu }e se soo~uvate so razli~ni po priroda predizvici vo izvr{uvaweto na te{ki i senzitivni zada~i. Vie tie zada~i gi izvr{uvavte i veruvam, }e gi izvr{uvate krajno odgovorno i profesionalno. Vie, porane{nite i novite pripadnici na Bataljonot na Voena policija, pridonesovte za sozdavawe na prepoznatliviot imix na edinicata, koja e po~ituvana i kon koja se odnesuvaat so respekt vo ARM i nadvor od nea. Kako pripadnici na edinica koja mo`e da se pofali so vrvni rezultati na stru~nospecijalisti~ki plan, na planot na implementacijata na NATO-standardite, tehnikite i procedurite, vie pretstavuvate model na idniot vojnik i stare{ina vo ARM. Posebno sakam da go istaknam va{eto idno u~estvo vo NATO-vodeni misiji so va{ata deklarirana edinica vo idnina. Vie, voedno, ste bazata za geneza i razvoj na podoficerskiot kor vo va{ata edinica, so toa i vo ARM. Zatoa, moram i sakam da vi ka`am: va{ata rabota, rezultatite, inicijativata, inventivnosta i motiviranosta postojano }e se sledat i }e se vr{i izbor za idnite lideri". Na krajot od svoeto obra}awe stare{inata Stojanovi} re~e: "Po povod zavr{etokot na kursot, vi gi izrazuvam svoite iskreni `elbi za li~no zdravje, sre}a i uspeh vo rabotata, na vas li~no, kako i na ~lenovite na va{ite semejstva, so sigurna ubedenost deka }e gi sledite tradiciite i }e prodol`ite so uspesite vo rabotata i deka i vo idnina }e bidete gordost na Armijata na Republika Makedonija i }e pretstavuvate primer za ostanatite pripadnici na Armijata".

Spored protokolot na sve~enosta, sleduva{e dodeluvaweto na sertifikatite na novope~enite voeni policajci. Sertifikatite gi vra~ija nivnite komandiri-instruktori. ^etvoricata kanadidati koi za vreme na kursot poka`aa najdobri rezultati, komandantot na edinicata na Voenata policija, majorot Antonio Stankovski gi nagradi so po pet dena nagradno otsustvo. Za poka`aniot uspeh najdobrite voeni policajci, pokraj drugite, dobija ~estitki i od majorot Mile Bojkovski.

Uspevaat samo najsposobnite

Selektivniot specijalisti~ki voeno-policiski kurs so kandidatite za voeni policajci zapo~na na 11 maj. Ovoj kurs ima posebni karakteristiki kako vo planiraweto taka i vo realizcijata. Imeno, Bataljonot na Voenata policija vo presret na promoviraweto na novata formacija prezede niza aktivnosti za podobruvawe i za podignuvawe na nivoto na obu~enosta na svoite kadri, i toa na site nivoa. Osnovnata cel e da se postignat standardite spored potrebite na ARM.

Na po~etokot od kursot startuvaa 126 kandidati-profesionalni vojnici, koi go imaa otslu`eno voeniot rok i imaa po~etni poznavawa od voenostru~nata obuka. Vo realizacijata na kursot bea vklu~eni 13 stare{ini i eden profesionalen vojnik. Komandir na kursot, voedno i odgovoren za realizacija na planiranata obuka i za sproveduvawe na site planirani aktivnosti za `ivotot i rabotata na kursot be{e kapetanot Mihajlo Morski. Prviot podoficer na edinicata, postariot vodnik prva klasa Blagoj~o Anastasov, budno gi slede{e sostojbite vo edinicata i navremeno reagira{e na propustite i na slabostite koga }e se pojavea. Bea formirani 12 tima, a za sekoj tim be{e anga`iran instruktor. Izborot na instruktori be{e napraven so cel da se zadovolat barawata na stru~no-profesionalen plan, so lu|e koi poseduvaat liderski sposobnosti so cel uspe{no da se realizira planiranata obuka. @aklina, Hido, Bor~e, Dejan, Fatmir, Nikol~e, Aleksandar, Isaki, Sa{o, Marjan, Hajat, Robert, zaedno so nivniot komandir i podoficerot za podoficerski i vojni~ki pra{awa, bea lu|eto koi dadoa se od sebe, ne `alej}i za mnogute prekuvremeni rabotni ~asovi, za fizi~kite napori i odrekuvawata vo ime na izvr{uvaweto na postavenata misija, a taa be{e - vo redovite na edinicata da dojdat stru~ni i osposobeni profesionalni vojnici koi }e mo`at da odgovorat na site predizvici i barawa za potrebite na Bataljonot na Voenata policija i na ARM. Za vreme na dvomese~niot kurs bea realizirani temi od: voeno-policiskata obuka, od takti~kata obuka i od vooru`uvawe so nastava za ga|awe. Site temi bea realizirani teoretski, prakti~no i so kombinirani ve`bi. Be{e realiziran eden mar{ na relacija: Katlanovo-ezero Mladost-Veles, koj be{e kombiniran so realizacija na ve`bite: pretres na zemji{te; postavuvawe zasedi; reakcija na zaseda; maskirawe; orientacija; rekcija na kontakt i dr.

Voedno, be{e realizirana i planiranata ve`ba po predmetot topografija na po{irok reon (mar{ruta do 20 kilometri), kade profesionalnite vojnici se dvi`ea po karta, spored zadadenite koordinati {to go odreduvaa azimutot, se crta{e {ema na karta so koristewe na protraktor i busola, so dvi`ewe do kontrolnite to~ki. Pri realizacijata na ovaa obuka, pokraj instruktorite, edinicata be{e zajaknata so eden instruktor od sostavot na "renxerite", profesionalniot vojnik Naum Micev.

Isto taka, be{e realizirano i edno logoruvawe kade se demonstrira{e obezbeduvawe na komandno mesto so postavuvawe na elementi za obezbeduvawe. Se postavija {atori vo koi be{e smesteno komandnoto mesto (KM) i sekoj tim ima{e zada~a da postavi eden od elementite na obezbeduvaweto. Vo tekot na no}nite ~asovi se simuliraa: napad na stra`a; upa|awe na diverzantsko-teroristi~ka grupa (DTG) vo zaseda; obid za vnesuvawe na minsko-eksplozivno sredstvo vo KM; obid za vlez na vozilo na postaven punkt. Vo ranite utrinski ~asovi be{e simuliran napad na KM, be{e dadena trevoga i be{e odbien napadot, po {to be{e izvr{ena konsolidacija i reoragnizacija. Ovoj vid ve`bi pomognaa profesionalnite vojnici prakti~no da gi izve`baat site postapki vo razli~ni situacii i mo`nosti.

Na kursot, poseben akcent be{e staven na psihofizi~kata izgradenost na sekoj profesionalen vojnik. Za taa cel, sekoj den po dva nastavni ~asa, intenzivno se tr~a{e i se izveduvaa grupa kompleksni ve`bi za zajaknuvawe na teloto i na izdr`livosta. Naporedno se izveduva{e obuka po plivawe kade site nepliva~i so pomo{ na profesorite od Voenata akademija gi sovladuvaa ve{tinite na plivaweto. Bea napraveni dve kontrolni proverki na fizi~kata podgotvenost i zavr{na kontrolna proverka. Bea realizirani zavr{ni ispitni testovi i prakti~na proverka na nivnite znaewa. Rezultatite se pokazatel za nivniot progres vo sovladuvaweto na obukata vo site segmenti.

No, kako {to i istaknavme, kursot be{e selektiven, i na krajot ostanaa najdobrite. Kandidatite go znaeja toa, zatoa i dadoa se od sebe za da gi ispolnat strogite kriteriumi {to od niv se baraa. Nivnata po`rtvuvanost, `elbata da uspeat i da istraat do kraj, za pripadnicite na Voenata policija e obvrska i vo idnina da vlo`uvaat u{te pogolemi napori vo osposobuvaweto na mladite kandidati za voeni policajci.

Ovoj pat, vo ovaa trka ramnopravno se natprevaruvaa 120 mom~iwa i 6 devojki. Vo tekot na kursot vo selekcijata izlegoa 20 profesionalni vojnici (16 ma{ki i 2 devojki). Na krajot ostanaa 99 profesionalni vojnici, a sostavot moraa da go napu{tat 27 profesionalni vojnici. No, i za niv ova ne e kraj. Veruvame deka tie povtorno }e se obidat da stanat voeni policajci. Se nadevame deka naskoro povtorno }e gi vidime vo na{ite redovi, no ovoj pat so jasna vizija, no i so ispolnuvawe na potrebnite normi i standardi predvideni za vlez vo redovite na Voenata policija na ARM.

Ova e dokaz deka ne e lesno da se stane voen policaec. Ova e po~etok za edna idnina koja vetuva podobruvawe na sevkupniot ambient i na imixot na Bataljonot na Voenata policija na ARM. No, voedno, pretstavuva i garancija za pouspe{no izvr{uvawe na specifi~nite voeno-policiski zada~i koi stojat pred pripadnicita na Voenata policija na ARM.

So pripadnicite na Edinicata na Voenata policija
Obuka vo letni uslovi
Pi{uva: Stev~o PETKOVSKI

Edinicata na Voenata policija e eden od stolbovite na na{ata armija. Sekoga{ e sigurna i odgovorna vo izvr{uvaweto na doverenite zada~i. Pionerite na makedonskite bezbednosni i specijalni sili, pripadnicite na Voenata policija, za razlika od vremeto pred ~etirinaeset godini, imaat sosema vidoizmeneti zada~i, se razbira, vo ~ekor so novoto vreme.

Pokraj redovnata obuka koja ja pominuva sekoj pripadnik na Voenata policija, se izveduva i specijalisti~ka obuka koja opfa}a osposobuvawe za raznovidni ve{tini i znaewa na kopno i na voda, kako i vo urbani sredini. Vpro~em, pripadnicite na Voenata policija moraat da bidat "SEKOGA[ PODGOTVENI".

Od tie pri~ini vo periodot od 17 do 31 juli, Edinicata be{e locirana na krajbre`jeto na "makedonskiot biser" - Ohridskoto Ezero, kade, sekako, so prethodno dobiena zada~a da izvr{i obuka vo letni uslovi, poto~no da gi obu~i nepliva~ite od sopstvenite redovi, dodeka pliva~ite u{te pove}e da gi usovr{at tehnikite vo plivawe.

 

Pod stru~no rakovodstvo na instruktorot po plivawe, profesorot Goran Astarxiev, a pridr`uvaj}i se do Planot i do Upatstvoto za fizi~ko vospituvawe vo ARM, kako i do metodikata za plivawe i bezbednost na voda, bea sovladuvani tehnikite na plivaweto vo stilovite "kraul" i "gradno plivawe", kako i sinhronizacijata na rabotata na ekstremitetite so di{eweto, no i izvlekuvaweto na davenik, kako i uka`uvaweto prva pomo{, {to be{e interesna i neophodna ve`ba za obrabotka.

Edinicata be{e podelena vo dve grupi. Vo prvata nepliva~ite gi sovladuvaa osnovnite tehniki vo plivaweto, dodeka drugata grupa koi ve}e gi imaa sovladano spomenatite tehniki se usovr{uvaa vo koristewe na prira~nite i na formaciskite sredstva za dvi`ewe na voda, odnosno za dvi`ewe vo voda so li~noto vooru`uvawe, so pru`awe pomo{ na davenik itn.

Bidej}i aktivnostite zapo~nuvaa vo ranite utrinski ~asovi, koga son~evite zraci se u{te ne gi bea "zatoplile" peso~nite pla`i kraj Ohridskoto Ezero, bea neophodni prethodni podgotovki za uspe{na realizacija na predvidenite aktivnosti, so cel priviknuvawe na teloto kon vodata, koja, pak, za volja na vistinata, be{e navistina "sve`a". Odeweto i tr~aweto vo voda, di{eweto pod voda, lebdeweto na voda, kako i lizgaweto na voda so svrtuvawe i di{ewe vo voda, se samo del od podgotvitelnite merki za priviknuvawe i za prodol`uvawe na "drugaruvaweto" so vodata.

Blagodarej}i na vospostavenata kvalitetna i uspe{na sorabotka so pripadnicite od Centarot za obuka na voda be{e izvr{ena i obuka vo rabota so plovni sredstva, poto~no ka~uvawe i simnuvawe od plovno sredstvo, kako i veslawe. No, pokraj predvidenite pliva~ki i nurka~ki aktivnosti, Voenata policija so svojata specifi~nost vo rabotata izvr{uva i drug vid zada~i. Obezbeduvaweto na brod pri transport na visoki voeni rakovoditeli, kako i na stranski delegacii e, isto taka, obvrska na Voenata policija, koja mora so uspeh da bide izvr{ena. No, brodot mora da bide bezbeden koga se sproveduvaat i lica-storiteli na krivi~ni dela, koi vo ezerskite vodi ~esto se sre}avaat. Za taa cel bea prezemeni ~ekori za usovr{uvawe i za sinhronizacija na postapkite vo razni situacii, kako {to se begstvo na sprovedenik, napad na brod, po`ar na brod i sl. Site elementi vo plivaweto, kako i aktivnostite od domenot na obezbeduvaweto, na krajot bea spojuvani vo edna celina, koja, fakti~ki, pretstavuva{e eden pogolem zafat koj so uspeh be{e realiziran. Doverenata zada~a be{e maksimalno seriozno sfatena od strana na site u~esnici koi, pak, dadoa poln pridones vo kvalitetnata realizacija na proektot nare~en plivawe.

 

Mo`eme slobodno da ka`eme deka ovoj vid obuka e samo u{te eden plus vo nizata aktivnosti i zada~i {ti gi izvr{uva Voenata policija. Da se bide pripadnik na edna elitna ednica kako {to e Voenata policija navistina treba da se zaslu`i, a za toa e potrebno mnogu trud, samoodreknuvawe i mnogu pot da se prolee. Ednostavno "beliot kolan" treba da se zaslu`i. Toa, pripadnicite na Voenata policija go doka`aa i ovoj pat na bregot na Ohridskoto Ezero izveduvaj}i ja obukata vo letni uslovi.

Rubrika: Borbena obuka
Na in`eneriskiot poligon
Sigurno, ve{to i bezbedno

In`enercite na Armijata na Republika Makedonija ne gi sre}avame samo na terenite {irum Republikata, tuku i na in`eneriskite poligoni. Pokraj znaewata i ve{tinite vo rakuvawe so mo}nite in`eneriski ma{ini, tie sigurno i bezbedno rakuvaat i so minsko-eksplozivni sredstva. Deka toa navistina e taka se uverivme neodamna, koga prisustvuvavme na obukata na in`eneriskata ~eta na poligonot "Stenkovec" kaj Skopje.

Na "dneven red" bea nekolku ve`bi so bojni MES (minsko-eksplozivni sredstva), me|u koi izrabotka na bavnogorliva zapalka i palewe na eksplozivno polnewe i izrabotka i palewe na {tapinska i na elektri~ni mre`i. Od prviot den vo Armijata na Republika Makedonija, profesionalnite vojnici-in`enerci go u~at i minerskiot zanaet, prvo vo kabinetite, a potoa i na ve`bali{tata. Iskusnite stare{ini im gi otkrivaat na vojnicite site tajni. Sekako, seto toa se pravi prvo so {kolski i ve`bovni sredstva. Na merkite za za{tita i bezbednost i na pravilnoto rakuvawe so minsko-eksplozivnite sredstva se posvetuva osobeno vnimanie bidej}i mesto za gre{ka ne smee da ima. Izrekata, deka minerot gre{i samo edna{, se provlekuva niz celokupnata obuka na vojnicite. Kruna na nivnata obuka e izveduvawe na ve`bite so bojni minsko-eksplozivni sredstva.

Na in`eneriskiot poligon, pod rakovodstvo na nivnite stare{ini, potporu~nicite Dragoqub Petkovski i Sa{e Dimitrov, vojnicite brzo i sigurno rabotea so bojnite minsko-eksplozivni sredstva. Be{e vidlivo steknatoto iskustvo vo rabotata so ve`bovnite sredstva. Vojnicite rabotea tivko, sigurno i ve{to, po~ituvaj}i gi site merki na bezbednost. Prvo, sekoj vojnik izraboti bavnogorliva zapalka, a potoa na linijata za palewe ja spoi so eksplozivno polnewe, vsu{nost trotilski kur{um od 200 grama, a potoa so pomo{ na kibrit izvr{i i negovo palewe. Po uspe{noto zavr{uvaweto na ovaa ve`ba, od strana na sekoe oddelenie bea izrabotuvani mre`i za {tapinsko i za elektri~no palewe. Po razvlekuvaweto na mre`ite i postavuvaweto na detonatorskite kapisli vo eksplozivnite polnewa, na daden signal od rakovoditelot na ve`bata, vojnicite gi aktiviraa eksplozivnite polnewa. Na licata na stare{inite i na vojnicite se gleda{e zadovolstvo. Vojnicite bea gordi na svojata ve{tina, a i na silata so koja uspe{no rakuvaat, a stare{inite bea gordi {to nivnite znaewa i ve{tini uspe{no gi prenele na vojnicite. Na krajot na ve`bite, vojnicite bea uvereni deka vlo`eniot trud i poka`anoto zalagawe vo tekot na obukata im se isplati i deka so sekoja ve`ba stanuvaat se pove}e vistinski in`enerci.

Stru~nospecijalisti~ka obuka na pitomcite-in`enerci
Osposobeni idnite komandiri na vodovi
Pi{uva: Aleksandar STOJ^EVSKI

Od 7 juni do 4 juli, so pitomcite od 4-ta godina na DDS na Voenata akademija od rodot in`enerija, vo In`eneriskiot bataljon be{e realizirana stru~nospecijalisti~kata obuka od kursot za komandiri na vodovi.

Vo tekot na realizacijata na kursot bea izvedeni i realizirani temi i nastavni sodr`ini koi se odnesuvaat na nivnoto stru~nospecijalisti~ko osposobuvawe kako idni komandiri na vodovi. Za realizacija na temite i na nastavnite sodr`ini, kako instruktor be{e nazna~en komandirot na ~etata za ureduvawe i podgotovka na teritorijata i logisti~ka poddr{ka, kapetanot Dejan ^iplakovski. Vo realizacija na del od obukata bea vklu~eni i del od ostanatite stare{ini na In`eneriskiot bataljon. Pitomcite imaa prilika niz prakti~ni oblici na obuka da se steknat so odredeni znaewa i ve{tini koi }e im bidat neophodni vo idnata rabota. Isto taka, tie imaa prilika da ja posetat i rabotnata grupa na teren i da se zapoznaat so na~inot na organizacija na `ivotot i na rabotata na teren i da gi sogledaat site aktivnosti koi edna in`eneriska rabotna grupa gi izveduva na teren. Pitomcite na raspolagawe go imaa potrebnoto materijalno obezbeduvawe za realizacija na temite i na ve`bite, a na raspolagawe im be{e i voenostru~nata literatura so koja raspolaga In`eneriskiot bataljon. Site devet pitomci uspe{no ja zavr{ija stru~nospecijalisti~kata obuka, a najdobri rezultati postigna pitomecot Vladimir Pavlovski.

Rubrika: Aktivnosti
Inspekcija spored "Vienskiot dokument99"
Dobra sorabotka

Vo soglasnost so odredbite od "Vienskiot dokument 1999", inspektorska ekipa od Oddelenieto za kontrola i verifikacija na vooru`uvaweto od Ministerstvoto za odbrana, neodamna, realizira{e inspekcija na specificirana oblast vo [vajcarija.

Tri~leniot makedonski tim sprovede inspekcija vo zapadniot del od [vajcarija posetuvaj}i gi edinicite vo Bern, Mejringen, Sen Moric, Emen i Bir. Spored planot, inspekcijata e realizirana od kopno i od vozduh. Inspekcijata e realizirana spored odredbite od "Vienskiot dokument 1999" i timot ima{e mo`nost da se zapoznae so glavnite sistemi na vooru`uvawe i oprema koja ja koristi {vajcarskata armija vo opredelenata oblast za inspekcija. Vo tekot na inspekcijata e utvrdeno deka vo inspektiranoto podra~je ne se sproveduvaat aktivnosti koi podle`at na prethodna najava spored Vienskiot dokument i [vajcarija vo celost se pridr`uva na odredbite od navedeniot dokument.

Tim od Oddelenieto za kontrola i verifikacija na vooru`uvaweto, od 19 do 22 juni izvr{i inspekcija na specificirana oblast vo Republika ^e{ka. Makedonskiot tim go so~inuvaa potpolkovnikot Milovan Angelovski, voda~ na timot, major Qubomir Maqcev i kapetanot Pan~e Stefanovski.

Vo tekot na inspekcijata na specificirana oblast inspektorskiot tim poseti pove}e edinici na ~e{kata armija. Za vreme na inspekcijata makedonskiot tim gi dobi site potrebni informacii za edinicite koi bea opfateni vo opredelenata oblast za inspekcija i imaa mo`nost da gi posetat istite na lokaciite vo Praga, Kbeli, Radi{te, Tabor, Behine, Jince, @atec, Boletice i ^aslav. Inspekcijata na specificirana oblast se realizira{e od vozduh i od kopno.

Na zavr{niot brifing voda~ot na makedonskiot inspektorski tim, potpolkovnikot Milovan Angelovski, im se zablagodari na svoite doma}ini od ~e{kiot Centar za kontrola na vooru`uvawe, za profesionalniot odnos vo tekot na inspekcijata, za prijatniot prestoj vo edinicite opfateni vo opredelenata oblast i konstatira deka najdenata sostojba e identi~na so dostavenite informacii vo Godi{nata razmena na voeni informacii.


Poseta na vozduhoplovna baza

Na pokana od [vajcarskata Konfederacija, neodamna dvajca prestavnici od Ministerstvoto za odbrana na Republika Makedonija u~estvuvaa vo poseta na voena formacija vo Tun i na vozduhplovna baza vo Sion. Pokraj makedonskite pretstavnici, vo posetata u~estvuvaa u{te 40 prestavnici od 25 zemji-~lenki na OBSE.

Posetata be{e organizirana vo soglasnost so obvrskite koi proizleguvaat od "Vienskiot dokument 1999", so koi sekoja dr`ava-potpisni~ka na dokumentot, koja poseduva borbeni avioni e obvrzana da organizira edna poseta na vozduhoplovna baza i voena formacija, vo petgodi{en period, koj zapo~na od januari 2002, a istekuva do krajot na 2006 godina. Posetitelite bea primeni od direktorot na {vajcarskiot Centar za kontrola i verifikacija na vooru`uvaweto, koj im posaka dobredojde na gostite i voedno gi zapozna so Programata za vreme na prestojot vo edinicite na Armijata na [vajcarija. Kako {to nalaga{e protokolot spored "Vienskiot dokument 1999", u~esnicite vo aktivnosta za portparol na grupata ednoglasno go izbraa germanskiot polkovnik Andre Tiner. Potoa, posetitelite imaa mo`nost da gi razgledaat site elementi na edinicite (simulatorite za obuka, objektite za odr`uvawe na glavnite sistemi na vooru`uvaweto, objektite za smestuvawe i dr.).


Kurs za vozdu{na opservacija
Pi{uva: Qubomir MAQCEV

Vo soglasnost so Godi{nata programa za 2006 godina, Regionalniot centar za kontrola na vooru`uvaweto RAKVIAK, so sedi{te vo Zagreb, vo juli organizira{e desetdneven "Trening kurs za vozdu{na opservacija". Na kursot u~estvuvaa pretstavnici od centrite za kontrola i verifikacija na vooru`uvaweto od zemjite na Jugoisto~na Evropa: Albanija, Bosna i Hercegovina, Makedonija, Moldova, Srbija, Slovenija i Hrvatska. Kursot go otvori direktorot na kursot, kapetan Nevenko Vrawe{, pretstavnik na Bosna i Hercegovina vo Regionalniot centar RAKVIAK. Kursot go realiziraa pretstavnici od germanskiot Verifikaciski centar za kontrola na vooru`uvaweto so poddr{ka na Romanija, koja go obezbedi avionot AN-30 (specijalno preureden i modificiran za implementacija na me|unarodniot dogovor - Otvoreno nebo), so koj se izvr{i opservacijata od vozduh i Srbija, koja ovozmo`i da se vr{i opservacijata - snimawe nad nejzinata teritorija.

Trening-kursot se realizira{e vo dve fazi. Vo prvata faza, teoriski bea razraboteni osnovnite pravila i proceduri za vozdu{noto nabquduvawe koi proizleguvaat od dogovorot "Otvoreno nebo". Vo tekot na podgotovkata za vtorata faza u~esnicite bea podeleni vo ~etiri rabotni grupi so zada~a da go izgotvat planot za realizacija na nabquduva~kata misija so potrebnite podatoci za letot (visinata, brzinata, vreme na snimaweto i dr). Vo vtorata faza, bea prakti~no primeneti teoriskite soznanija preku vozdu{na opservacija-nabquduvawe na teritorijata na Srbija, so napomena deka u~esnicite za vreme na letot-opservacijata gi menuvaa svoite ulogi kako ~lenovi na tim za opservacija-aktivna misija i tim na opservirana dr`ava-pasivna misija.


Stare{inite ga|aa
Pi{uva: Jovan DAMJANOVSKI

Vrz osnova na Godi{niot plan za rabota i vo soglasnost so programata za obuka na aktivnite voeni lica, na 26 juli, stare{inite od kasarnata "Stevan Naumov-Stiv” od Bitola, na garnizonskoto streli{te na ridot "Yvezda" izvedoa ga|awe so li~noto strela~ko vooru`uvawe so pi{tol od 9 mm na reden broj 1 i reden broj 2, po naredba na potpolkovnikot Kiro Micevski.

Rakovoditel na streli{teto be{e poru~nikot Nikol~e Vasilevski koj osobeno vnimanie im posveti na merkite na bezbednost i za{tita na lu|eto za vreme na ga|aweto. So ogled na toa {to se raboti za iskusni stare{ini i ga|awe so oru`je koe osobeno go poznavaat, na ga|aweto se postigna odli~en uspeh i rezultati. Na zavr{nata analiza po povod ovaa aktivnost osobeno zadovolstvo iska`a komandantot na kasarnata, potpolkovnikot Toni Popovski, koj najdobrite stare{ini gi istakna kako primer. Ovoj pat toj epitet im pripadna na poru~nikot Zlatko Dam~evski koj postigna najdobri rezultati na reden broj 1 i poru~nikot Nikol~e Vasilevski.

Rubrika: Armiski `ivot
Transformacija na bitolskiot Centar za obuka
Pi{uva: Dobre TODOROVSKI

Centarot za obuka na borbeni rodovi i rodovi za borbena poddr{ka COBR i RBP, so rasporeduvaweto na posledniot kontingent na mladi vojnici od aprilskiot upaten rok, vo soglasnost so Strategiskiot odbranben pregled (SOP), se transformira vo Centar za obuka na vojnici i stare{ini.

Soglasno prestruktuiraweto na edinicite i razmestuvaweto vo drugi garnizoni, sevkupniot sostav na COBR i RBP od kasarnata "Stevan Naumov- Stiv" vo Bitola, se razmestuva vo kasarnata "Alekso Demnievski-Bauman" vo Veles i vo garnizonot "Krivolak". Ottamu, analogno na promenite, se gasne bitolskata kasarna.

Vo kratkata geneza na ovaa edinica, izdvojuvame: Vo dosega{nata rabota Centarot pretrpe nekolku transformacii. Od Centar za obuka na vojnici od rodot pe{adija, formiran na 20 fevruari 2001 godina, a od 1 april 2004 godina e preimenuvan vo COBR i RBP, so misija za obuka na regruti za individualni i kolektivni zada~i do nivo na poedinec-posluga, vo rakuvawe so li~no i so kolektivno vooru`uvawe i oprema, fizi~ko vospituvawe i nivna transformacija i integracija vo edinici od borbeni rodovi sposobni da go branat suverenitetot i teritorijalniot integritet na Republika Makedonija. Kon ova se pridodava i obezbeduvaweto na lu|eto, na materijalno-tehni~kite sredstva (MTS) i na objektite vo kasarnata i vo garnizonot vo Bitola. Zonata na odgovornost go opfa}a{e jugozapadniot del na dr`avnata teritorija.

Obukata vo COBR i RBP se izveduva{e so redovni vojnici-regruti, za potrebite na pove}e specijalnosti od borbenite rodovi i rodovite za borbena poddr{ka na edinicite na ARM vo traewe od tri meseci. Vo Centarot se sproveduva{e i obuka na lideri-komandiri na oddelenija za potrebite na edinicite vo ARM. Od formiraweto na Centarot za obuka se obu~eni 24 generacii na vojnici regruti.

So zgasnuvaweto na bitolskiot garnizon se bri{e i edna odrednica na stranskite voeni delegacii. Imeno, so svojata infrastruktura, bitolskata kasarna "Stevan Naumov-Stiv" be{e posetuvana skoro od site stranski voeni delegacii {to ja posetile ARM. Nezaobikolna destinacija be{e za ~lenovite na voenite delegacii od armijata na Republika Turcija. Kako osoben beleg na ja bele`ime posetata na spomen-sobata na legendata na Turcija, reformatorot Mustafa Kemal Ataturk, koja e smestena vo starata voena gimnazija, dene{en Muzej i galerija na gradot Bitola.

So rabota prestanuva i moderno opremeniot kabinet za izu~uvawe na stranski jazici. Ovde, prvite ~ekori kon izu~uvawe na stranskite jazici, osobeno angliskiot, gi napravija skoro site stare{ini od bitolskata kasarna, a mnogumina od niv, denes, se nao|aat na visoki komandni dol`nosti.

Voedno, treba da se zabele`i i neguvaweto na tradiciite vo bitolskiot kraj vo sorabotka so civilnite strukturi. Nema pozna~aen datum od pobliskata i od podale~nata istorija da se zabele`i, a vo nego da ne se vklu~eni i pripadnicite na ARM od ovaa kasarna. ]e izostanat i raportite na kulturno-zabavnoto pole koi vo izminatiov period bea na mnogu visoko ramni{te.

Komandantot na Kasarnata, potpolkovnikot Toni Poposki, na posledniot polugodi{en brifing ja iznese i ponatamo{nata vizija: "Soglasno transformacijata na edinicite na ARM spored Strategiskiot odbranben pregled (SOP), Komandata za obuka (KzO), so centrite za obuka, }e se transformira vo Centar za obuka na vojnici i na podoficeri so sedi{te vo kasarnata "Alekso Demnievski-Bauman" vo Veles, so novododelena misija koja vo osnova }e se naso~i kon edukacija na profesionalen personal od tipot: profesionalni vojnici i stare{ini-podoficeri za potrebite na aktivniot i na rezervniot sostav na ARM".

Iako so ova se gasne aktivnosta na Bitolskata kasarna, vo novi uslovi, prodol`uva poddr{kata na transformacijata na ARM vo moderna sila, sposobna da odgovori na predizvicite na novoto vreme.


Potvrda na prijatelstvoto
Pi{uva: Meri RINXOVA

Vo ramkite na bilateralnata sorabotka pome|u General{tabot na ARM i General{tabot na Armijata na Republika Turcija, kako i so General{tabot na Republika Grcija, nekolku godini nanazad se organizira razmena na nekolku pripadnici od vooru`enite sili, koi so svoite potesni semejstvo koristat letni odmori vo voenite odmarali{ta vo ovie zemji.

Celta na vakvata aktivnost e da se pridonese vo zajaknuvawe na sorabotkata pome|u armiite, kako i vospostavuvawe na novi prijatelstva pome|u voeniot personal.

Ovaa godina doma}inot, Republika Turcija, organizira desetdneven prestoj za pove}e semejstva na pripadnici na ARM vo tekot na juli vo voenoto odmarali{te "Aksaz", vo blizina na gradot Marmaris. Tie, spored protokolarna programa, }e imaat mo`nost da se zapoznaat so mesnostite Kizkumu, I~meler i Efes, }e go posetat grobot na "Sveta Deva Marija" kaj selo [irinxe, kako i mnogu drugi poznati lokaliteti. Isto taka, }e imaat mo`nost da u`ivaat i vo ubavinite na zalivot Ekinxik.

Vo avgust, pripadnicite od ARM i nivnite semejstva koi }e prestojuvaat vo Republika Grcija e planirano da se odmoraat i rekreiraat vo voenite odmarali{ta vo okolinata na Atina.


Gri`a za semejstvata na zaginatite
Pi{uva: Q. P.

Vo period na letnata sezona, vo nekolku smeni, od strana na Ministerstvoto za odbrana i Armijata na Republika Makedonija, za ~lenovite na semejstvata na zaginatite pripadnici vo voeniot konflikt vo 2001 godina, organiziraa besplaten desetdneven prestoj vo voenite odmarali{ta vo avtokampot "Vasko Karangeleski" vo Sveti Naum vo Ohrid i vo avtokampot "Star Dojran" vo Dojran.

^lenovite na semejstvata na zaginatite pripadnici na Armijata na Republika Makedonija prikolkite gi koristat vo periodot od 1-vi do 10-ti, od 11-ti do 20-ti i od 21-vi do 30-ti, vo mesecite juli i avgust, po svoj izbor na terminite za prestoj. Del od semejstvata koi se vratija od ovie odmorali{ta go izrazija zadovolstvoto {to i pokraj nenadomestlivata zaguba na nivnite najbliski, ova na nekoj na~in im ja ubla`uva tagata za najmilite. Majkite Jule Dimovska i Vesna Jankovska, koi prestojuvaa vo Sveti Naum velat: "Ovie sredbi i dru`ewa se zna~ajni za na{ite semejstvata zatoa {to ni se dava mo`nost me|u sebe poblisku da se zapoznavame, da se dru`ime, a posebno za decata zatoa {to ja spodeluvaat istata bolka, zaedno se bodrat i veruvaat deka }e imaat posvetla idnina, no i so ova se pridonesuva da se za~uva spomenot za najmilite koi go polo`ija `ivotot na branikot na svojata zemja.

Rubrika: Edukacija
Uspe{no zavr{en kursot po angliski jazik
Pi{uva: Marina BO@INOVSKA

Neodamna, vo garnizonot vo Bitola zavr{i nastavata na poluintenzivniot kurs po angliski jazik.

Po toj povod na 11 juli im bea dodeleni sertifikatite na kandidatite koi uspe{no go zavr{ija kursot. Sertifikatite im gi vra~i potpolkovnikot Mujo Krasni} od Komandata za obuka. Uspe{noto zavr{uvawe na kursot po angliski jazik na kandidatite, isto taka, im go ~estita{e i g-|a En Vajsmen, koja e odgovorna za kursevite po angliski jazik i za jazi~nata obuka vo Ministerstvoto za odbrana, spored britanskata programa, i koja prakti~no go sprovede usniot del na ispitot. Isto taka, taa izrazi zadovolstvo od postignatite rezultati na kandidatite na kursot, od raboteweto na Centarot za izu~uvawe na angliskiot jazik, kako i od sorabotkata so kasarnata "Stevan Naumov-Stiv". Komandantot na Kasarnata, potpolkovnikot Toni Poposki koj, isto taka be{e kandidat na ovoj kurs, im go ~estita{e uspe{noto zavr{uvawe na kursot na ostanatite kandidati.

Za uspe{noto sovladuvawe na predvidenite programski sodr`ini na kursot, najgolema zasluga ima{e profesorkata Gordana Mihajlovska. So nejzinata obu~enost, kreativnost i inventivnost vo nastavata, kako i so koristewe na najsovremeni metodi za nastava vo sovremeno opremeniot Centar za izu~uvawe na stranski jazici, dade isklu~itelno golem pridones za uspehot na sekoj kandidat i za kolektivniot postignat uspeh na grupata.

"Mnogu sum zadovolna od postignatiot uspeh na kandidatite i od sorabotkata so niv. Posebno }e istaknam deka uslovite za u~ewe vo ovoj Centar se odli~ni. Se nadevam deka vakvite uslovi i ponatamu }e se koristat za jazi~na obuka na u{te pogolem broj kandidati, pripadnici na ARM, za koi i vsu{nost e namenet ovoj centar", istakna profesorkata Mihajlovska. Pritoa taa napomena deka kabinetot raspolaga so najsovremena tehnika, so audio-vizuelni nastavni sredstva, so kompjuteri, so Internet, kako i so bogata biblioteka so literatura, so videokaseti i spisanija na angliski jazik. Ovoj Centar, opremen od britanskata Vlada, isto taka, nudi mo`nost i za individualno, za samostojno u~ewe na angliskiot jazik i napreduvawe po sopstveno tempo na pripadnicite na ARM. Poradi toa, osven izu~uvaweto na angliskiot jazik, po grupi i stepeni, ovoj Centar mo`at da go koristat samostojno i onie lica koi imaat postignato odreden stepen vo sovladuvaweto na angliskiot jazik i da gi nadograduvaat svoite znaewa individualno, pod rakovodstvo i instrukcii na profesorkata Gordana Mihajlovska.


Angliskiot jazik pove}e od potreba
Pi{uva: A. DIMITRIEVSKA

Na 12 juli, vo Komandata za obuka pri vele{kiot garnizon na ARM sve~eno bea vra~eni diplomite na slu{atelite na kursot po angliski jazik.

Stanuva zbor za poluintenziven kurs po angliski jazik koj go posetuvaa desetina slu{ateli, stare{ini na ARM od Komandata za obuka. Kursot se izveduva{e od januari do juli godinava, a go vode{e profesorkata po angliski jazik, Stojna Ilieva. "Materijalot be{e pominat, a site slu{eteli so uspeh go polo`ija predvideniot test od prviot i od vtoriot kurs. Nastavata se izveduva{e vo eden od kabinetite na Komandata, a na raspolagawe ni bea staveni i site potrebni nagledni tehni~ki sredstva i jas sum zadovolna od nastavata", istakna profesorkata Ilieva. "Angliskiot jazik deneska e potreben sekomu, a posebno na pripadnicite na ARM, koi pretendiraat ~lenstvo vo NATO", veli vodnikot Vesna Cvetanovska, edna od slu{atelkite na kursot. Site se slo`uvaat vo edno deka treba da prodol`at so usovr{uvawe na angliskiot jazik koj im e pove}e od neophoden vo sekojdnevnata rabota. Od Komandata za obuka ne informiraa deka kursot po angliski jazik vo vele{kiot garnizon }e prodol`i naesen.


Krvodaritelska akcija
Pi{uva: Q. PROJ^ESKA

Na 26 juli, vo kinoto "Milenium" vo GTC, se organizira{e krvodaritelna akcija po povod odbele`uvaweto na denot koga Skopje go pogodi katastrofalniot zemjotres pred 43 godini.

Kako i sekoja godina i ovoj pat organizator na akcijata be{e Crveniot krst na grad Skopje vo sorabotka so Republi~kiot zavod za trasfuziologija. Akcijata se odr`a pod mototo: "Podari podarok koj zna~i `ivot: Daruvaj krv". Se}avaweto i po~itta za nastradanite vo ovaa elementarna nesre}a, kako i potsetuvaweto na denot koga od celiot svet se slea solidarnosta za Skopje, gi motivira gra|anite i ovoj pat vo golem broj da ja daruvaat dragocenata te~nost.

Me|u dobrovolnite daritelite bea i del od vojnicite i stare{inite koi, i pokraj izvr{uvaweto na svoite redovni zada~i od odbranata, se odyvaa i na ovoj humanitaren apel za davawe na dragocenata te~nost koja za mnogu povredeni i bolni zna~i `ivot. Najbrojni bea pripadnicite od kasarnata "Ilinden" vo Skopje, a me|u niv bea i krvodariteli koi imaat daruvano krv nad 20 pati.

Posebna blagodarnost do daritelite i zadovolstvo od odyivot na pripadnicite na ARM iska`aa prestavnicite od Crveniot krst na grad Skopje istaknuva}i deka pripadnicite na Armijata tradicionalno se me|u prvite dariteli koi se odyivaat na ovoj human apel.

Isto taka, po povod odbele`uvaweto na denot koga Skopje go pogodi katastrofalniot zemjotres vo 1963 godina, na gradskite grobi{ta vo Butel, pokraj drugite delegacii, pred spomenikot na nastradanite skopjani i Delegacijata na ARM, koja ja predvode{e polkovnikot Klime Stojanovski, im oddade po~it i polo`i sve`o cve}e na nivnoto ve~no po~ivali{te.

Rubrika: Od aktivnostite na ORORM
Implementirawe na me|unarodnite iskustva
Pi{uva: @ivko TRAJANOVSKI

Od 3 do 8 juli vo Viterbo, Republika Italija, se odr`a Letniot kongres na Me|usojuzni~kata konfederacija na rezervnite oficeri (CIOR) kako najvisok raboten dogovor na ovaa evroatlantska asocijacija, na koj u~estvuvaa 707 pretstavnici od site zemji-~lenki na NATO i na PzM, kako i od [vajcarija i od Avstrija, koi iako ne se ~lenki na NATO i na PzM, imaat status na asocijativni ~lenki na CIOR. Vo svojstvo na gosti, rabotata na Kongresot ja sledea i pretstavnici na Ju`noafrikanskata Republika.

Oficijalnata delegacija na Organizacijata na rezervnite oficeri na Republika Makedonija (ORORM), na Kongresot ja predvode{e pretsedatelot na Sobranieto i na Izvr{niot odbor na ORORM, prof.d-r Risto Damjanovski, general-major vo rezerva, a vo nejziniot sostav bea i: prof.d-r Jove Talevski, ~len na Izvr{niot odbor i pretsedatel na Komisijata za me|unarodna sorabotka i Igor Kuzevski, ~len na Komisijata za me|unarodna sorabotka.

Na Kongresot se analizirani sostojbite i aktivnostite na nacionalnite asocijacii, ~lenki na CIOR, vo vrska so {to, se podneseni posebni izve{tai. Vo Izve{tajot na makedonskata delegacija na ORORM, poseben akcent mu e daden na me|unarodniot seminar: "Mladi rezervni oficeri-Skopje 2006", {to se odr`a od 19 do 23 april vo Skopje. ^lenovite na makedonskata delegacija (Risto Damjanovski i Jove Talevski), bea neposredno vklu~eni vo rabotata na Sovetot na CIOR, a Igor Kuzevski vo rabotata na Komitetot za PzM, vo koj, me|u drugoto, e usvoen neformalen zaklu~ok deka vo vrska so priemot vo NATO, Republika Makedonija i Republika Hrvatska }e se ocenuvaat oddelno. Konstatirano e deka Republika Makedonija, vo sporedba so Hrvatska i so Albanija ima ostvareno najgolemi rezultati, vo {to e zemen predvid i pozitivniot izve{taj za uspe{no zavr{enite parlamentarni izbori.

"Kongresot vo Viterbo e u{te eden kvaliteten ~ekor napred vo organizaciskoto i profesionalno unapreduvawe na metodot i sodr`inite vo rabotata na CIOR, spored kriteriumite i standardite na NATO i na PzM. Pokraj kvalitetnite izmeni i dopolnuvawa na Statutot, razgovaravme i za legislativata vo uslovi na profesionalizacijata na ARM i ukinuvawe na Institutot, regrutacijata i civilnoto slu`ewe, kako i za na~inot na podmladuvawe na organizaciite na rezervnite oficeri vo uslovi na nepostoewe na {koli za rezervni oficeri. Vo postojnite uslovi, sekoja zemja-~lenka na CIOR, na razli~en na~in go re{ava logisti~koto i finansiskoto obezbeduvawe. Organizaciite na rezervnite oficeri svoite obvrski gi izvr{uvaat vrz volonterska osnova so finansirawe na osnovnite programski aktivnosti. Seminarot "Mladi rezervni oficeri-Skopje 2006" e ocenet kako eden od najuspe{nite, za {to i e oddadeno priznanie na ORORM i im e izrazena golema blagodarnost na Ministerstvoto za odbrana i na G[ na ARM", ni izjavi generalot Damjanovski.

Makedonskata delegacija na Kongresot ostvari bilateralni sredbi so pretstavnicite na nacionalnite asocijacii na rezervnite oficeri od Slovenija, Hrvatska, Albanija i Turcija. Usvoena e Orientaciona programa za rabota vo periodot od 2006 do 2008 godina, vo koj, so CIOR }e rakovodi Pretsedatelstvoto na nacionalnata asocijacija na Kanada. So ovaa Programa se planirani pogolem broj zna~ajni aktivnosti, me|u koi, Seminar na PzM {to }e se odr`i od 24 do 27 avgust vo Vilnus, Litvanija, na koj }e u~estvuvaat pretstavnici na novite ~lenki na NATO i na PzM, novite ~lenki na Evropskata unija, kako i pretstavnici na zemjite so status kandidat za ~lenstvo vo EU. Na ovoj Seminar, ORORM }e ja pretstavuvaat pet aktivisti. Pokraj ova, od 25 do 28 oktomvri, vo Kvebek, Kanada }e se odr`i prv me|unaroden sostanok na Sovetot na CIOR, na koj }e u~estvuvaat dva pretstavnika na ORORM.

Za nov pretsedatel na CIOR so dvegodi{en mandat e izbran rezervniot polkovnik Karman Mekneri, a za generalen sekretar rezervniot major Derek ^if.

Vo ramkite na Kongresot vo Viterbo, be{e organiziran i Seminar za obuka i edukacija na mladi rezervni oficeri. Na predlog na generalniot sekretar na CIOR, a po odluka na Izvr{niot odbor na ORORM, na ovoj Seminar Republika Makedonija uspe{no ja pretstavuvaa rezervnite potporu~nici: Bogdan Karovski od Skopje, (sanitetska slu`ba); Orce Arbelski od Debar (in`enerija); i Dav~e Nasevski od Probi{tip (vrski). Vo vrska so nivnoto u~estvo na Seminarot tie ni gi prezentiraa svoite vpe~atoci i ocenki.

Bogdan Karovski: "Seminiraot be{e organiziran na tema "Odbranata na zemjata i nejzinata za{tita" vo ramkite na temata, na u~esnicite im bea prezentirani nekoi od osnovnite elementi vo razuznavaweto i kontrarazuznavaweto i zada~ite na rezernite oficeri. Bevme neposredno vklu~eni i vo izveduvaweto na prakti~na ve`ba vo koja be{e prika`ano spasuvawe na zalo`nici. Na Seminarot, vo ramkite na rabotilnicata, be{e obrabotena i temata "Me|unarodno voeno pravo", vo vrska so {to, be{e organizirano i testirawe. Posebno zna~ajno be{e zapoznavaweto i dru`eweto so kolegite od drugite zemji, kako i razmenuvaweto na iskustva od rabotata na nivnite nacionalni asocijacii na rezervnite oficeri.

Orce Arbelski: "U~estvoto na Seminarot, kako prvo na{e iskustvo nadvor od granicite na Republika Makedonija, be{e delotvorno. Se razgleduvaa i se analiziraa koncepti i pozitivni iskustva od drugite dr`avi koi, cenam deka pozitivno }e se odrazat vrz dograduvaweto i transformacijata na ORORM. Kako pridru`na ~lenka na CIOR, treba kontinuirano da go podobruvame i da go podignuvame nivoto na na{ata organiziranost. I vo idnina, na{ata dr`ava, odnosno ORORM, treba {to pove}e da u~estvuva na vakvi i sli~ni seminari za obuka i edukacija, na koj na~in }e se prenesuvaat i }e se implementiraat me|unarodnite iskustva vo na{ata Organizacija"

Dav~e Nasevski: "Seminarot vo Viterbo pretstavuva zna~aen ~ekor napred i voved vo iskustvata na CIOR, no nedvojbeno postavi i mnogu pra{awa, predizvici i dilemi. So poseben osvrt na civilnata odbrana i za{titata i spasuvaweto, kako i spravuvaweto so krizi, posebno preku primerot na SAD (Homeland security) vo ramkite na Nacionalnata strategija za odbrana, kako i niz primerot na Italija za upotreba na rezervniot sostav, kako dopolnitelna sila (Complementary force), iskustvata od Seminarot trasiraat nasoka za inkorporirawe na ovie iskustva i vo na{iot sistem, no ne preku nivno kopirawe, tuku prisposobuvawe spored na{ite mo`nosti, potrebi i celi. Niz formalnite i neformalnite razgovori so u~esnicite na Seminarot se dobiva slika za nepostoewe na obrazec ili formula za toa kako zemjite-~lenki na CIOR go anga`iraat rezervniot sostav vo svoite zemji, no o~igledna e tendencijata za nivno se ponaglaseno u~estvo vo civilnata odbrana, za{titata i spasuvaweto i spravuvaweto so krizi, so cel efikasno iskoristuvawe na sevkupnoto znaewe i ume{nost zdobieni vo civilniot `ivot i rabota.

Rubrika: Kultura - sport
Natprevar vo planinsko tr~awe
Pi{uva: Sini{a ALEKSOVSKI

Neodamna, na planinata Nixe se odr`a natprevar vo planinsko tr~awe.

Planinata Nixe se protega dol` makedonsko-gr~kata granica, isto~no od Pelagoniskata Kotlina. Rastitelniot svet e dosta raznoviden, ima dabovi {umi koi se rasprostraneti do 1.400 metri nadmorska viso~ina (m.n.v), i koi naedna{ preminuvaat vo iglolisni {umi bez preodniot bukov pojas. A, od bogatiot `ivotinski vid mo`e da se zabele`at edre~kite orli. Zna~eweto go dobiva osobeno po Prvata svetska vojna preku imeto na svojot najubav i najvisok vrv-Kajmak~alan (2.521 m.n.v.), {to vo prevod zna~i masno, kajmaklija-pasi{te. Taa e bujna i bogata so alpski pasi{ta i niz vekovite bila koristena od sto~arskite narodi kako {to se Jurucite, Karaka~anite, Vlasite...

Natprevarot vo planinsko tr~awe zapo~na od Love~kiot dom blizu do rekata Kowarka (2,5 km od s. Sko~ivir). Po patekata dolga okolu 23 km se stignuva do {umskata ku}a Redir (1.650 m.n.v.), se minuvaat Vla{kite kolibi (1.850 m.n.v.) i se stignuva do celta - Letna karaula (1.930 m.n.v.). Podobro podgotvenite prodol`ija do vrvot kade {to ima prekrasna panorama: na zapad e Pelister, na jugozapad i na jug se visokite Neredska i Negu{ka planini, a pome|u niv se sineat ~etirite golemi Sara|olski ezera. Jugoisto~no e Pajak Planina, a severno od nea e Ko`uf. Pri dobra vidlivost se ocrtuvaat i konturite na Solunskiot Zaliv, a zapadno od nego e mo}niot Olimp. Sekako, za ova vredi ~ovek da se potrudi za da go do`ivee. Vo natprevaruva~kiot del nastapija 9 ekipi vo ma{ka i `enska, vo juniorska i vo seniorska konkurencija so vkupno 34 natprevaruva~i, a kako rekreativci u~estvuvaa 50-tina u~esnici. Prvite mesta gi osvoija: vo ma{ka konkurencija Trpe Martinovski, vo `enska Vesna Kiraxijeva i vo juniorska Aleksandar Kiraxiev, site od "Centroprom", koj be{e i ekipen pobednik, a Stefani Dimova od "Izgrev", Veles be{e pobedni~ka kaj juniorkite. Nagradite bea podeleni naredniot den vo karaulata vo s. Sko~ivir, koja be{e obezbedena od na~alnikot na G[ na ARM, koj obezbedi i avtobuski prevoz za u~esnicite od Skopje do s. Sko~ivir i nazad.

Vo organizacijata golema pomo{ dadoa i vrabotenite od kasarnata vo Bitola, inaku i samite ~lenovi na glavniot organizator - PSK "18-ti Avgust" od Skopje. Pokraj doma{nite planinarski dru{tva ima{e i gosti od 6 planinarski dru{tva od Srbija, koi so prekrasni ~uvstva si zaminaa od ovoj natprevar i dvodnevno dru`ewe, so nade` za ponatamo{na sorabotka kaj nas i kaj niv. Planinskoto tr~awe prodol`uva na Pla~kovica i na 18 Avgust na Slavej Planina.


Odbele`an jubilej
Pi{uva: Marina BO@INOVSKA

Po povod 64-godi{ninata od formiraweto na Bitolsko-prespanskiot narodnoosloboditelen partizanski odred "Dame Gruev", na 2 juli be{e odr`an golem sobir vo s.Zlatari, Prespa.

Sobirot, tradicionalno, go organizira op{tinskiot odbor na Sojuzot na borcite od NOAVM od Bitola i od Resen. Vo godine{noto odbele`uvawe na jubilejot prisustvuvaa pretstavnici od Vladata na Republika Makedonija, pretstavnici od Lokalnata samouprava, pre`iveani borci od NOV, kako i mesnoto naselenie od ovoj kraj.

Delegacijata od kasarnata "Stevan Naumov-Stiv" koja, isto taka, prisustvuva{e na ovoj sobir, polo`i buketi sve`o cve}e pred spomen-obele`jeto na padnatite borci od ovoj odred.

Po povod jubilejot, na sobirot, za istoriskiot i revolucioneren pat na odredot "Dame Gruev" i za herojskite podvizi na borcite, govore{e pretsedatelot na Sojuzot na borcite na Republika Maikedonija, Gavro Panovski.

Sobirot be{e zbogaten i so kulturno-umetni~ka programa vo koja u~estvuvaa u~enici, koi ~itaa literaturni tvorbi inspirirani od istoriskoto minato, kako i so nastap na muzi~ki ansambli.

Ako imate zabele{ki ili predlozi vo vrska so ovoj sajt, ispratete poraka na webmaster.
© 1998 - 2006 Ministry of Defence of the Republic of Macedonia, all rights reserved.